لایحه تشکیل و وظایف شورا های حمایت از معارف

#اساسنامه صندوق معلم

#کمیته ریسرچ وپالیسی

#عرصه قانون ، مقرره ها، لوایح وطرزالعمل ها

#لايحه حمايت گران معارف

#لایحه تشکیل شوراهای حمایت ازمعارف

#لایحه تشکیل ووظایف شوراهای حمایت از معارف

#لایحه درمورد متوازن وباکیفیت ساختن معارف

#لایحه وطرزالعمل کاری صندوق معلم

# لایحه وظایف کمیسیون بررسی شهداء و مجروحین معارف بغلان

#لایحه وظایف کمیسیون رسیدگی به حالات اضطراری و حوادث

#لست طرزالعمل های ریاست های مرکزی وزارت معارف

#مقرره آرشیف ادارت دولتی

#مقرره تنظیم اجراات وفعالیت های وزارت معارف

 

مسوده اول
فصل اول

احکام عمومی
ماده اول : این لایحه به منظور ایجاد وتنظیم امور مکاتب وتشویق کارکنان معارف ومردم معارف پرور کشور ،درشهر کابل ، ولایت کابل ولسوالی ها ونواحی شهر ها وبرای توضیح صلاحیت ها وظایف ومسؤلیتهای آنها گردیده است .وضع
نظام معارف
ماده دوم: به منظور بهبود ورشد کمی وکیفی نظام معارف رهنمائی مثمر برای عرصه کارمندان عرصه معارف ،  انکشاف  ظرفیت ها واستفادۀ اعظمی از امکانات دست داشته محیطی سهم گیری فعال مردم درامورتعلیمی وتربیتی واداری مکاتب.
فصل دوم
ساختار وطرز کار

ماده سوم : اعضای شورادرسطح شهر کابل ،ولایات ،ولسوالی ها و نواحی شهر هااز جمله شخصیتهای ملی . اگاه مجرب و صاحب نظر در عرصه معارف که شایسته ودلسوز باشند برای مدت سه سال از طرف وزیر معارف تعین میشود
ماده چهارم : تعداد اعضای این شورا از5 تا7 نفر بوده دارای یک نفررئیس ، یک نفر معاون، یکنفر منشی و4نفرعضومیباشد.
مادهپنجم :رؤسای معارف شهرکابل ،ولایات ومدیران معارف ولسوالی ها ونواحی شهر ها تسهیلات محل مناسب برای تدویر جلسات وزمینه رفت وآمد شان راآماده سازند.
ماده ششم: رؤسای معارف شهر کابل ، ولایات ومدیران معارف ولسوالیها ، نوای شهر ها معاون شان بحیث اعضای شورا در جلسات شورا اشتراک مینمایند .
ماده هفتم : رئیس شورا از جلسات که در هر پانزده روز دایر میشود ریاست نموده وفعالیت های شورا را درهر ماه  به مراجع مربوط ارایه میکند ورئیس شورا میتواند در حالت اضطراری جلسات فوق العاده دایر نماید.
ماده هشتم : معاون شورا درغیاب رئیس در اجرای امور شورا ازوی نیابت مینماید.
ماده نهم: منشی شورا گزارش شورا را تهیه نموده وبه دسترس رئیس و اعضای شورا قرار داده وتاریخ تدویر جلسات را به اعضا اطلاع میدهد.
ماده دهم : اعضای شورا وظایف خود را طور داوطلبانه به حیث وجیبه ملی وخدمت به میهن وفرزندان وطن وهموطنان پیش میبرند.
ماده یازدهم : شورا یک تشکیل غیر سیاسی بوده بناً استفاده سیاسی ، گروهی ،حزبی وایدیولوژیکی دراین تشکیل به هیچ وجه مجاز نیست .
ماده دوازدهم : به منظور اگاهی بهتر اعضای شورا ایجاب میکند که وزارت معارف پروگرام های آموزشی را باتدویر سیمینار های کوتاه مدت راه اندازی نمایند .اعضای این شورا اگاهانه کمکهای تخنیکی موثر مسلکی نماید.
ماده سیزدهم : اعضای شورا در حالی که خودنمونه اخلاق حمیده میباشد .پالیسی بیطرفی رادر پرتو منافع ملی حفظ نموده ، ازهرنوع تبعیض لسانی ، قومی ، منطقوی ، سمتی ، مذهبی، جنسی وگروهی در موسسات تعلمی وتربیتی جلوگیری نموده ودر تحکیم وحدت ملی تلاش میورزند.
ماده چهاردهم : اعضای شورا ازحریم پاک معارف حراست نموده ودر تآمین شفافیت درامور اداری ،مالی وتدریسی سعی مینمایند.
فصل سوم
وظایف وصلاحیت های شورا

ماده پانزدهم : شورا درموردتطبیق قانون ،مقررات ،لوایح و فرامین مربوط وزارت معارف به ارگانهای ذیربط مشوره میدهد تاازکارشکنی ،استفاده جوی، اصطکاک در کارها وتاخیردر اجراات جلوگیری بعمل آید .
ماده شانزدهم : شورا درعرصه ایجاد هماهنگی باسایر موسسات تعلیمی دولتی وغیر دولتی ،طرق حصول کمک های مادی ،مشارکت مردم در امور معارف ،حفاظت ارزشهای دینی وفرهنگی ،دارائی های منقول وغیر منقول معارف درمورد ارتقای سطح علمی و مسلکی معلمان ،تفکیک معلمان ممتازدرسطح تعلیمی و تربیتی اشتراک درمحافل علمی وفرهنگی معارف وجشن های معارف ، در انتخاب رئیس ،معاون ،روئسای موسسات عالی تربیه معلم ،مدیران معارف ، مدیران مکاتب وانجمن معلمان رهنمائی وهمکاری کنند.
ماده هفدهم : پیرامون نیازمندی های معارف مشوره دادن ، برای تشویق کارمندان معارف ،مردم معارف پرور کشور
از تحسین نامه هاتقدیر نامه ها وامتیازات مالی کار گرفته شود ودر محافل ومجالس برای شان تفویض گردد.
فصل چهارم
احکام متفرقه

ماده هژدهم: روی تشکیل ومسایل ذیربط تعلیم وتربیه مشوره بدهند به منظور تشویق رقابت های سالم بهبود وضع معارف ابتکار وکار های مثمر راانجام بدهند .درصورتیکه اعضای شورا نتواند وظایف خود را ایفا نماید یااستعفا بدهد عضوی دیگر انتخاب میشود اعضای شورا میتواندتعدیلات وتغییرات رادراین لایحه به منظور اصلاح وبهبود امور وزارت معارف پیشنهاد نماید.
ماده نزدهم : مدیر مکتب باید برای ترغیب و تشویق اهل معارف و مردم پرور کشور به انجام صحیح وظایف خویش برنامه های را تهیه وبا تائید شورای مکتب اجرا کند .
ماده بیستم : کارمند انی که وظایف خودرا بنحو شایسته  انجام میدهند به روش های زیر مورد تشویق قرار گیرد .
الف : تشویق شفاهی در حضور عموم پرسونل .
ب : تشویق شفاهی در مراسم ملی
ج : تشویق کتبی واعلام آن به مسؤلین مربوط .
د : عطای جایزه با تقدیر نامه به امضای مسؤلین امور .
ه : معرفی برای شرکت در تأسیسات تربیتی ، آموزشی و فرهنگی .
ی : اعطای نشان های افتخاری .
ماده بیست ویکم  : در انجام هرنوع تشویق باید مواد ذیل رعایت شود .
الف : برنامه های تشویقی باید منجر به تشویق وانگیزش درونی کارمندان شده و روح امید ، تعاون ، عشق به کار وکوشش وجذب را در آنان توسعه دهد .
ب : ملاک اصلی در تشویق سعی وکوشش کارمندان و مرد م معارف پرور میزان پیشرفت وی در مقایسه با وضع قبلی خود باشد .
ج : تشویق باید به گونه انجام پذیرد که علت آن برای فردی که تشویق میشود برای سایر کارمندان روشن باشد .
د : جوایز که تهیه میشود متناسب با سن و ذوق شخصی که تشویق میشود باشد .
هـ : تشویق هیچ کارمند نباید باعث تحقیر کارمند دیگر شود ودر توزیع تحایف نباید تبعیض واستثنا موجود باشد .
این لایحه که در چهار فصل و (   21   ) ماده ترتیب گردیده بعد از منظوری مقام وزارت معارف مرعی الاجرا میباشد .


اساسنامه صندوق معلم
اول  :  هدف

گرچه دولت ترقی خواه ماهمیشه به معلمین ومعلمات که ازجمله عوامل بسیارمهمی درنهضت وارتقای کشورمحسوب گشته ووظیفه خطیر تعلیم وتربیه اولاد مملکت را به عهده دارد به قدر امکان مساعدت نموده وبرای بهبود وتقویه جنبه های مادی ومعنوی ایشان ازهیچ گونه معاونت وامداد دریغ نفرموده است. معذلک این طبقۀ که ازخدمات عام المنفعه ایشان تمام طبقات مملکت مستفید میگردند ازبرخی جهات به کمک های مزید دیگری نیازمند اند که بذای تامین این منظور تاسیس صندوق معاونت معلمین موردمطالعه قرار داده شد وراجع به منابع عایدات، طرز مصارف وصورت اجراات آن ذیلآ توضیحات داده میشود :
دوم  :  منابع عایدات
پول ا ین صندوق که به معلمین درمواقع غیر مترقبه ووقایع ناگهانی که فشاراقتصادی فوق العاده را وارد میکند معاونت میشود. ازمنابع ذیل فراهم خواهد شد :
1-    اعانه ازطرف معلمین.
2-    اعانه ازطرف اولیای طلاب.
3-    اعانه های انفرادی وموسسات تجارتی.
4-    ترتیب نمایشات مکاتب ازقبیل سینما، صحنۀ تمثیل، کنسرت، نندارتون، نمایشات سپورتی معارف برای صندوق معلم.
5-    کمک وزارت معارف.
سوم  :  طرزمصرف
1-    قرضه طویل المدت به معلمین ومعلمان مریض ومعتاج که قدرت تادیه قرضه راداشته باشد برای مدت 5 الی 10 سال.
2-    بخشش به معلمین ومعلمان بی بضاعت که به امراض طولانی وصعب العلاج دچارمیشوند ودرواقعات غیر مبرقبه، قبیل سیل بردگی ،حریق ،زلزله وغیره.
3-    بخش در موقع وفات معلم یا معلمه که پول کافی برای تجهیز و تکفین نداشته باشد.
چهارم : صورت اجراآت:
طوریکه تحت عناوین هدف منابع عایدات و طرز معارف تشریحات داده شده چون این اقدامات متضمن فعالیتهای وسیع و مقتضی اجراآت دقیق و مو ثر است پس برای اجراآت آن بیک تشکیل جامعتری ضرورت میافتد که مراحل ان حسب ذیل خوهد بود:
1-    تشکیل یک کمیته مرکزی نماینده گان معلمین معلمات در مرکز وزارت معارف طوری که فعلآ  موجود است.
2-    تشکیل کمیته های معلمین ومعلمات در هر ولایت.
 تبصره: حد اقل سه و حد اکثر پنج نفر
3-    برای تاسیس ارتباط در بین کمیته های معلمین ولایت و مرکز تدابیر ذیل اتخاذ میگردد .
الف- توسط کمیته های ولایات پول جمع و به شعبه مرکزی بانک تجارتی به حساب صندوق اعانه معلمین انتقال داده به کمیته مرکزی خبر داده شود.و بدین صورت پول جمع اوری شده در بانک تجارتی جمع میشود.
ب: کمیته های ولایت ازفعالیتهای انکشافاتو مسایل جاریه اقلآ ماه یک دفعه با کمیتۀ مرکزی مراوده داشته باشد.
ج- رئیس کمیته های ولایت مدیران معارف مربوطه هستند و اعضای کمیته از جمله معلمین انتخاب میشوند.
د- روسای تمام کمیته ها در مجلس سالانه مدیران معارف اجتماع میکنند.
هـ-پول مورد ضرورت هر ولایت به تناسب تعداد معلمین از طرف کمیتۀ مرکزی با منظوری وزیر معارف تخصیص داده میشود.
4-    رداره امور محا سباتی و دفتر داری خزینه طورافتخاری و بدون حق الزحمه و یا معاش صورت میگیرد.
5-    مفتشین معارف حق دارند صورت حساب کمیتۀ اجرائیه را تحت تدقیق و باز پرس قرار دهند .
6-    توزیع وجوه بر اساس این لایحه بعد از تحقیق و غور کمیته های معینه و تصدیق آمرین ذیصلاحت مانند مدیران معارف ومدیران مکاتب و موافقه روسای کمیته در مرکز با منظوری وزیر معارف و در ولایات با منظوری نائب الحکومه و حکام اعلی تحت اجرا گرفته میشود.
اسا سنامه صندوق معاونت معلمین تحت تصویب نمبر 7 مورخه 4 میزان 1339 به مجلس عالی وزراء از صحه حضور مبارک ذات ملوکانه گزارش یافته و به حکم نمبر 28 – 121 مورخه 10 میزان 1339 به صدارت عظمی ابلاغ گردیده است و از مقام صدارت عظمی تحت فرمان نمبر 35 – 50 تاریخی 12 میزان سال مذکور به وزارت معارف امر اجراداده شده است.

 

کمیته ریسرچ وپالیسی
مسوده
طرح تدوین اساسنامۀ انجمن اولیا و مربیان ، شورا های حمایت از معارف و دفاع از معارف
فصل اول
باتوجه به لایحه تشکیل ووظایف شورای حمایت ازمعارف واساسنامه انجمن های اولیامربیان ودفاع ازمعارف.
1-    باتوجه به اهداف مدیریت عمومی انجمن های ریاست امورتربیتی ،انجمن اولیا ومربیان توسط مجمع عمومی (مردم حل بخصوص  اولیا ومعلمان دخیل درآن حل ومکتب )انتخاب میشوند وبعد ازفعالیت انجمن اولیا ومربیان مکاتب ،انجمن اولیا ومربیان نواحی وسپس انجمن اولیا ومربیان ولسوالی ها وبعد از آن انجمن اولیا ومربیان ولایات انتخاب میگردند.
درحالیکه "شوراهای حمایت ازمعارف " فقط درولایات تشکیل مشود برای مشارکت بیشتر مردم توجه به چارت روبروی ضروری به نظرمیاید.

اساسنامه  انجمن اولیأ ومربیان محلی
فصل اول کلیات
ماده1:
نام : انجمن اولیأ ومربیان محلی (ولایات ولسوالی ها ،حوزه های تعلیمی)
دراین اساسنامه اصطلاح انجمن اولیأ ومربیان محلی :شامل انجمن اولیأ ومربیان ولایات ولسوالی ها،حوزه های تعلیمی میباشد.
ماده 2:
تعریف انجمن اولیأ ومربیان محلی :هیآت منتخبی است ازانجمن اولیأ ومربیان ولایات ولسوالی ها،حوزه های تعلیمی که با تفاهم وصمیمیت درزمینه تطبیق اهداف انجمن اولیا ومربیان وبرطبق این اساسنامه فعالیت می کنند.
اداره محلی : شامل ریاست معارف ولایات ،مدیریت معارف ولسوالی هاوآمریت حوزه های تعلیمی میباشد.
مسولیت ادارات محلی :شامل رئیس معارف ولایات ،مدیرمعارف ولسوالی هاآمر حوزه های تعلیمی میباشد.
اصطلاح مکتب به هرمرکزآموزش کفته میشودکه ازسطح ابتدائی تاپایان دوره درچارچوپ اهداف ومقررات وزارت معارف به آمرتعلیم وتربیت می پرردازد.
فصل دوم
اهداف انجمن اولیأ ومربیان

ماده 3:
اهداف انجمن اولیأ ومربیان عبارتند از:
الف : جلب مشارکت مردم به منظور بهبود تعلیم وتربیه شاگردان.
ب :   جلب مشارکت مردم به منظور تأمین امنیت مکاتب ، شاگردان ، منسوبین ، کارمندان معارف.
ج : نظارت بر امور تعلیمی وتربیتی ولایات ، ولسوالی ها حوزه های تعلیمی ومکاتب.  
تبصره : نظارت انجمن اولیأ و مربیان محلی و مکاتب به صورت دخالت در کار مسؤلین ادارات محلی و مکاتب نبوده بلکه حالت پینشهادات وتذکر را دارد در صورت تکرار تخلف انجمن اولیأ ومربیان محلی مسؤلین ادارات محلی میتواند از طریق مسؤلین بالاتر اقدامات لازم را انجام دهد
تقسیم وظایف :
الف : در سطح ریاست امور تربیتی :
1-    تعین پالیسی ها و استراتیژی ها وبرنامه های انجمن ها برای تمام مراکز آموزش رسمی.
2-    رهبری ، سازمان دهی وهماهنگی های انجمن های تمام مراکز آموزشی رسمی.
3-    نظارت وارزیابی تمام  انجمن ها .
4-    ارائه گزارش به مقام وزارت.
ب : در سطح معارف ولایت :
1-    تطبیق پالیسی ها واستراتیژی ها وبر نامه های ریاست امور تربیتی در سطح ولایات .
2-    رهبری ، سازماندهی وهماهنگی فعالیت های تربیتی در سطح ولایت .
3-    نظارت و ارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مدیریت های معارف ولسوالی
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به ریاست امورتربیتی
5-    ارائه گزارش به ریاست امورتربیتی
ج : در سطح مدیریت معارف ولسوالی  
1: تطبیق پالیسی هاو استراتیژی ها وبرنامه های ریاست امورتربیتی درسطح ولسوالی
2-    رهبری ، سازمان دهی وهماهنگی فعالیت های تربیتی در سطح ولسوالی
3-    نظارت وارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مراکز آموزش رسمی
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به ریاست معارف ولایت
5-    ارائه گزارش به ریاست معارف ولایت
د : در سطح حوزه های تعلیمی :
1-    تطبیق پالیسی ها واسترتیژی ها و برنامه های ریاست امورتربیتی در سطح حوزه های تعلیمی.
2-    رهبری ، سازمان دهی و هماهنگی  فعایت های تربیتی درسطح حوزه های تعلیمی .
3-    نظارت وارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مراکز آموزش رسمی .
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به  ریاست معارف ولایت .
5-    ارایه گزارش به ریاست معارف ولایت .
ه : درسطح مراکز آموزشیرسمی : (مکاتب)
1-    تطبیق پالیسی ها واستراتیژیک هاوبرنامه های ریاست امورتربیتی درداخل مرکز آموزش رسمی .
2-    پیشنهاد طرح های تربیتی به مدیریت معارف ولسوالی .
3-    ارایه گزارش به مدیریت معارف ولسوالی.
فصل سوم
وظایف وصلاحیت ها ی نماینده گان انجمن اولیا ومربیان محل

ماده 4- صلاحیت ها ی انجمن اولیا ومربیان محلی به شرح ذیل است:
الف: درسطح ریاست معارف ولایت :
1-    تطبق پالیسی ها،استراتیژیک هاوبرنامه های ریاست امورتربیتی درسطح ولسوالی .
2-    رهبری ،سازماندهی وهماهنگی فعالیت های تربیتی درسطح ولسوالی .
3-    نظارت وارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مراکزآموزش رسمی .
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به ریاست معارف ولایت .
5-    ارایه گزارش به ریاست معارف ولایت .
ج-   درسطح حوزه های تعلیمی:
1-    تطبیق پالیسی واستراتیژیک هاوبرنامه های ریاست امورتربیتی درسطح حوزه های تعلیمی
2-    رهبری ، سازماندهی وهماهنگی فعالیت های تربیتی درسطح حوزه های تعلیمی.
3-    نظارت وارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مراکز آموزش رسمی .
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به ریاست معارف ولایت .
5-    ارایه گزارش به ریاست معارف ولایت .
درغیراین موارد اعضای انجمن هامیتواند نکات دیگری راپیشنهاد دهند.
ماده 5: انجمن اولیأ ومربیان محلی که هرماه یاحداقل دوماه یکباردرمحل (ولایات ولسوالی ها،حوزه های تعلیمی) تشکیل مجلس می دهند باتوجه به امکانات واولویت هادرانجام دادن وظایف خود به شرح ذیل اقدام می نماید:
1    انجمن اولیا ومربیان محلی می تواننددرزمینه مسایل امنیتی مکاتب و...پیشنهاد کارمند امنیتی برای ادارات محلی ومکاتب اقدامات لازم راانجام دهند .
2-    ارایه پیشنهاد ها وطرح های لازم سازنده به ریاست ومدیریت معارف منطقه برای بهبود تعلیم وتربیت شاگردان.
3-    همکاری بااداره ولایات ولسوالی ها،حوزه های تعلیمی درجهت برنامه ریزی وتشکیل صنف های آموزش خانواده وبرگزاری دیگرجلسات ضروری .
4-    همکاری فعال بااداره ولایات ولسوالی هاحوزه های تعلیمی درجهت برنامه ریزی وآگای اولیای شاگردان ازوضع تعلیم وتربیت فرزندان شان.
5-    دعوت ازاولیأومردم علاقه مندمسلکی برای حضوردرجلسات انجمن به منظوربهره مندی ازخدمات ویاری آنان درجهت تهیه وتکمیل امکانات علمی وتربیتی مکتب.
6-    ایجاد ارتباط باسازمان ها،ادارات ،مساجد محل ،اجمن های اولیا ومربیان محلی مجاوروانجمن های معلمان ازطریق دایرکردن جلسات مشترک برای تبادل نظرواستفاده ازخدمات وتجربیات همدیگر.
7-    همکاری درنگهداری وترمیم صنف هاومکتب .
8-    صحبت کردن بااهالی غرض پیشرفت برنامه های تعلیم وتربیت.
9-    نگهداشتن لوازم ووسایل ادارات واطمینان حاصل کردن ازاستعمال مناسب آنها.
10-تعین نمودن جای مکتب همراه اهالی وبدست آوردن سند تسجیل وتثبیت آن.
11-حل کردن مشکلات ادارات باکمک اهالی .
12-تعین نمودن وقت ومکان برای مجالس انجمن ها.
فصل چهارم
چگونگی انتخاب اعضای وتشکیل انجمن اولیا ومربیان محلی

ماده 6: رئیس ،مدیر یا آمرولایات ، ولسوالی ها ، حوزه های تعلیمی ومکتب مؤظف است که بعد از افتتاح انجمن های مکاتب دونفر داوطلب را از انجمن هرمکتب ، سپس هرحوزۀ تعلیمی ، بعد از آن هر ولسوالی هر مکتب و سپس هرولایت براساس رأی مستقیم انجمن های محلی ومکاتب به عنوان اعضای انجمن اولیا و مربیان محلی در ولایات ،ولسوالی ها،حوزه های تعلیمی انتخاب نمایند .  
ماده 7 : مدت زمان کار انجمن اولیأ و مربیان محلی ، یک سال تعلیمی است . اعضای انجمن های محلی سال گذشته در صورت برخوردار ی از شرایط انتخاب ، می توانند خود را برای عضویت انجمن ها نام زاد کنند .وبار دیگر انتخاب شوند .
ماده 8:  شرایط عضویت در انجمن اولیأ ومربیان مکتب :
الف : پایبند به قانون اساسی کشور و اساسنامه ی انجمن اولیأ ومربیان باشند .
ب :   دارای توانائی لازم برای انجام وظایف محوله باشند .
ج  :   داوطلب ، به مسائل تعلیمی و تربیتی علاقه مند و حتی المقدور آگاه باشند .
د   : داوطلب ، حتی المقدور از سواد خواندن ونوشتن برخوردار باشند .
ماده 9 : اعضای انجمن اولید ومربیان شامل یازده نفر عضو اصلی و چهار نفر عضو علی البدل میباشد .
ماده 10: اعضای انجمن های محلی در اولین مجلس خود ، پس از قرائت دقیق این اساسنامه ازبین اولید ومربیان منتخب ، افراد ذیل را به عنوان هیئات رئیسه برمی گزیند
الف : رئیس انجمن
ب : معاون رئیس انجمن
ج  : منشی
د :  مسؤل کمیته حمایت از معارف
ه: مسؤل کمیته فرهنگی معارف
رئیس ومسؤل کمیتۀ حمایت از معارف باید همواره از اولیأ ی شاگردان باشند .
ماده 11: انجمن باید پس از تشکیل در آغاز هر سال تعلیمی ، برنامه کار خود را تنظیم کند وبه اطلاع عموم برساند .
ماده 12 :  دعوت  برای جلسات عادی وفوق العاده انجمن با هماهنگی رئیس انجمن ،به عهده ادارات محلی است و درصورت ضرورت ،رئیس انجمن نیزمی تواند از اعضای برای شرکت در جلسات  دعوت کنند .
ماده 13 : انجمن میتواند برای انجام دادن هر چه بهتر وظایف خود ، گروه های گوناگون را متناسب با نیاز های محل از اعضای انجمن ودیگر اولیأ ومربیان محل تشکیل دهند تا زیر نظر انجمن وبرطبق مصوبات آن در زمینه اهداف مندرج دراین اساسنامه فعالیت کنند.
تبصره : مجلس انجمن اولیأومربیان حداقل با حضوردوسوم اعضا رسمیت می یابد .
ماده 14: در تمام جلسات ، منشی انجمن مؤظف است صورت مجلس را در دفتر مخصوص انجمن ، با قید تاریخ ، ثبت کند و پس از قرائت به امضا حاضران در مجلس برساند و اسامی غیر حاضر راذیل صورت مجلس بنویسند .
تبصره : پس از برگذاری مجلس وتهیه صورت مجلس و تائید آن به وسیله  مسؤلین محلی باید یک فتوکاپی از فورم مذکوزپس ازتوحید در نهایت به وزارت معارف ارسال شود .
ماده 15 : هرگاه یکی از اعضای اصلی انجمن حداکثر سه مرتبه متوالی و یاچهار مرتبه متناوب ،از حضوردر جلسات انجمن خود داری کند ، انجمن یکی از اعضای علی البدل را که حایز آرای اکثریت بوده است را برای بقیه مدت به جانشینی وی برمی گزیند .
ماده 16 : نماینده گانریاست امور تربیتی ، روئسای معارف ولایت ومدیران معارف ولسوالی مجاز اند برای بازرسی ، نظارت ورستدگی به امور انجمن  وحل مشکلات آنها به ولایات ، ولسوالی ها ، حوزه های تعلیمی ومکاتب مراجعه وبه نحومقتضی اقدام کنند.
ماده 17: در صورتی که حکم ابطال انتخابات ویا انحلال انجمن محلی به علت رعایت نکردن دقیق این اساسنامه صادر شود ، مسؤل محلی مؤظف است حد اکثر ظرف پانزده روزپس در یافت حکم ابطال یاانحلال انتخابات  جدید  رابرگزار کند .
ماده 18: ابطال انتخابات وانحلال انجمن ها از اختیار مجمع عمومی انجمن وتائید مسؤل معارف محلی میباشد .
مجمع عمومی : شامل اعضای انتخاب شده محلی از طریق مکتب،حوزه های تعلیمی ، مدیریت های معارف ولسوالی ها ، ریاست معارف ولایات در ادارات بالاتر می باشد .
ماده 19: مسؤل محلی مؤظف است اطلاعیه ها، بخشنامه هادستورالعملهای ریاست امورتربیتی ، ریاست معارف ولایات و مدیریت معارف ولسوالی های را که به منظور اطلاع ویا انجمن یا در یامجلس فوق العاده ،به اطلاع دیگر اعضای آن برساندو مراتب را در صورت مجلس ثبت کند .
ماده 20  : کلیه مکاتب انجمن با آمضای رئیس انجمن ومسؤل محلی معتبراست .
21: رئیس ،مدیر یا آمرمحلی مؤظف است ظرف مدت یک هفته پس از انجام انتخابات ،فورم مشخصات اعضای انجمن اولیأ ومربیان را تکمیل وبه مدیریت معارف ولسوالی ،ریاست معارف ارسال کند
22: رئیس انجمن اولیأ ومربیان مؤظف است ظرف مدت یک هفته پس از انجام هریک ازموارد ذیل،یک گزارش به مدیریت معارف ولسوالی ،ولایت ارسال نماید :
1-    هر گونه تغییرات در بارۀ اعضای اصلی وجایگزینی اعضای علی البدل  .
2-    پس از انجام هر ده درصد پیشرفت پروژه در دست تطبیق .
  تبصره : در پایان دورۀ سالانه انجمن ، رئیس انجمن اولیأ ومربیان مؤظف است گزارش کامل از عملکرد انجمن را به مدیریت معارف ولسوالی ، سپس ریاست معارف ولایت ارسال کند .
تبصره : ریاست های معارف ولایات مؤظفند ، گزارش توحیدی ا ز فعالیت های انجمن های اولیأ ومربیان رابه مدیریت عمومی انجمن های ریاست امور تربیتی ارسال نمایند .
فصل پنجم
کمیته فرهنگی

ماده 23: کمیته فرهنگی انجمن اولیأ ومربیان به منظور افزایش آگاهی اولیأ شاگردان به مسائل تعلیمی وتربیتی ومشارکت در فعالیت های تربیتی وفرهنگی وظایف ذیل را به عهده دارد :
1-    برنامه ریزی امور فرهنگی در سطح محل
2-    تشکیل جلسات آموزش خانواده در سطح ساحه
3-    همکاری در شناسائی ومحل مشکلات تربیتی ساحه
4-    نشر بروشور وجزوه ها در جهت حل مشکلات تربیتی خانواده
5-    نظارت بر امور فرهنگی
ماده 24:اعضای کمیته فرهنگی عبارت اند از :
الف : مدیر یا آمر ادارات محلی
ب : رئیس انجمن
ج: معلمین عضوی انجمن
د: دو نفر از شخصیت های علمی وفرهنگ
فصل ششم
کمیته حمایت ازمکتب

ماده 25 : کمیتۀ حمایت از مکتب مؤظف است که موارد زیر را انجام دهد .
1-    کمیته حمایت از مکتب میتواند در زمینۀ مسایل امنیتی مکاتب وپیشنهاد کارمند امنیتی برای اقدامات لازم انجام دهد 2-    برنامه ریزی برای امور حمایت از مکتب در سطح محل .
3-    تشخیص ضروریات
4-    اولویت بخشیدن به ضروریات اصلی واساسی.
5-    طرح وپیشنهاد پروژه با در نظر داشت اولویت های اصلی واساسی مکتب .
6-    تطبیق پروژه مطابق پلان
7-    تهیه وترتیب وحفظ اسناد پروژه
8-    حسابدهی پول منظور شده
9-    گزارش دهی
10-حفاظت از پروژه بعد از اکمال
11-تشویق اولیأ شاگردان برای سهم گیری در ساختن ساختمان مکتب
ماده 26: انجمن اولیأ ومربیان میتواند تحفه های اولیأ شاگردان و افراد نیکوکاررابرای تجهیز مکتب دریافت کند. این تحفه ها که جزو اموال معارف تلقی میگردد باید دردفتر اموال ادارات محلی ثبت وشماره گذاری شود
تبصره : کمک های نقدی وغیرنقدی مردمی باید از طریق رئیس و مسؤل مالی انجمن در یافت گردد وبه آنها رسید داده شود.
ماده 27 : وجوه حاصل از اجرای طرح هدیه به معارف با نظارت انجمن اولیأو مربیان وتصویب کمیته مالی ( حمایت از معارف ) هزینۀ( مصرف ) میشود .
ماده 28 : اعضای کمیته حمایت ازمکتب عبارت اند از :
الف : رئیس ، مدیریا آمر ادارات محلی
ب:  رئیس انجمن اولیأ و مربیان ادارات محلی
ج : یک نفر از معلمان عضو انجمن
د : مسؤل کمیته حمایت از معارف
ه : یک نفر از اولیأ شاگردان عضوی انجمن
تبصره مصوبات انجمن با سه رأی موافق معتبر است .
فصل هفتم
موارد مصرف کمکهای مرد می

ماده 29 : موارد مصرف کمک های مردمی به مکتب با حفظ اولویت به ترتیب ذیل است .
1-    پرداخت هزینه (مصرف ) دوره های آموزشی خانواده که برای ارتقای دانش وبینش تربیتی اولیأ شاگردان برگزار میشود .
2-    پرداخت هزینه یا بخش از هزینه های مرکزمشاوره .
3-    پرداخت حق اشتراک نشریات تعلیمی وتربیتی به منظور استفاده اولیأ ، مربیان وشاگردان .
4-    برگزاری دور ه های فوق برنامه وجبران به منظور تقویت بنیه علمی شاگردان .
5-    تهیۀ وسایل مصرف شدنی و بهداشتی ( صحی ) مورد نیاز مکتب .
6-    تهیه وسایل کمک آموزشی ،ابزار آزمایشگاهی وکارگاهی ( ورکشاپ ) فلم های تعلیمی وتربیتی ووسایل سمعی وبصری مورد نیاز معارف .
7-    کمک به  شاگردان کم بضاعت
8-    پرداخت هزینه مسابقات علمی ، فرهنگی ، هنری ، ورزشی ، گردش های علمی و تربیتی ، تجهیزکتابخانه و نمازخانه مکتب ، خرید جوایز مسابقات شاگردان ممتاز.
9-    پرداخت بخشی از هزینه های آب ، برق ، تیلفون ،سوخت و ترمیمات ضروری مکتب
10-هزینه ساخت واعمار صنوف جدید .
11-هزینه احاطه مکتب
تبصره : این کمک ها میتواند به سایر مصارف که توسط  انجمن اولیأ ومربیان در خواست میشود نیز برسد ، البته مصارف باید به تائید مدیر ولسوالی و رئیس معارف ولایت برسد .
ماده 30 : کلیه اسناد مالی معارف باید توسط مسؤل محلی ، رئیس انجمن اولیأ ومربیان ومسؤل کمیته حمایت از معارف انجمن اولیأ ومربیان محلی تائید وامضاشود .
ماده 31 : فعالیت های مالی هر اداره محلی باید در دفتر به نام ((دفتر امورمالی )) که دارای سرفصل های معین است ثبت گردد.
ماده 32: انجمن اولیأ ومربیان هر سال در پایان ماه قوس ( در مناطق سرد سیر ) و پایان ماه جوزا ( در مناطق گرم سیر ) باید( بیلانس ) سال تعلیمی را تنظیم نموده و باامضای کلیه اعضای کمیته مالی به مدیریت معارف ولسوالی تسلیم نماید ماده 33:هنگام تبدیل مسؤل محلی باید کلیه دفاتر ، اسناد ، وجوه نقدی ، مهر وسایر مدارک مربوط به انجمن اولیأ ومربیان به مسؤ ل جدید تحویل گردد .
ماده 34: مسؤل اجرای درست ودقیق مواد وتبصره های این اساسنامه به عهدۀ مسؤل محلی است .
ماده 35 : هیچکدام از تصمیمات انجمن نباید مغایر این اساسنامه و مقررات وزارت معارف باشد .
ماده 36 : نظارت برحسن اجرای این اساسنامه به عهدۀ ریاست معارف ولایات ومدیریت معارف ولسوالی هاست .
ماده 37:هرگونه تخلف ار مواد این اساسنامه بر حسب مورد ، ازطریق محاکم صالحه قابل تعقیب خواهد بود .
فصل هشتم
لایحه وظایف کارکنان امنیتی ودفاع ازمعارف

هدف وظیفه کارمندان امنیتی :
تامین امنیت ومنسوبین معارف (بشمول شاگردان ،معلمین و کارکنان) دارایی های منقول وغیرمنقول وحریم معارف دربرابراعمال ذیل :
1-    فعالیت تروریستی ،خرابکارنه وجنائی که مصؤنیت وزنده گی شاگردان ،معلمین وسایر کارکنان معارف را تهد ید نماید.
2-    فعالیت تروریستی ،خرابکارانه وجنائی که مصؤنیت محیط وحریم معارف را(بشمول مکاتب ،مدارس ،مکاتب مسلکی وسواد حیاتی ،کورس های سواد حیاتی ،دارالمعلمین ها) مورد تهدید قرارمیدهند.
3-    فعالیت های جرمی وجنایت کارانه دربرابرمنسوبین معارف بشمول تجاوزجنسی ،اذارواذیت دختران وپسران ،معلین وسایرکارکنان معارف.
4-    فعالیت های تروریستی وجنائی به اهداف خرابکاری ،چپاول ،غارت ،سرقت وغصب دارائی های معارف بشمول زمین ،تعمیرات ،دارائی نقدی ومعاشات ،اموال ،تجهیزات ووسایط نقلیه.
5-    سایر فعالیت های غیرقانونی که مصونیت منسوبین وحریم معارف را به مخاطره میاندازد.
وظایف وفعالیت های کارمندان امنیتی :
1-    بررسیی از وضعیت امنیتی ومصونیت هرنهاد معارف : با توجه به فعالیت های تروریستی وجریم فوق ،این بررسی باید درعرصه های ذیل به صورت مستمرصورت گیرد:مصؤنیت تعمیرات ،نظام پهره داری وشب باش،مصؤنیت راه ها ،مصؤنیت ابرسانی وکانتین یادوکان وسایرعرصه لازمی.
2-    بررسی وضعیت امنیتی ومصؤنیت منسوبین معارف :درصورتیکه منسوبین معارف بشمول کارکنان وشاگردان بعلت فعالیت های تروریستی وجرمی فوق درمعرض خطرویا اذار واذیت قرار داشته باشند،مصؤنیت شان باید فورآمورد بررسی قرار گرفته تدابیرلازمی اتخاذ گردد.
3-    بررسی مصؤنیت دارائی های معارف :ومصؤنیت دارائی های منقول وغیرمنقول بشمول استفاده ازدارائی های نقدی وتوزیع معاشات باید به صورت مستمر بررسی شده ودرمورد اعمال جرمی که صورت میگیرد گزارش ارائه گردد.
4-    میتود بررسی ها: بادرنظرداشت مقتضیات هریک از بررسی های فوق ، کارکنان امنیتی می توانند از روش های ذیل استفاده نمایند :مشاهده فزیکی ،صحبت با مدیران وآمران نهادهاودرصورت ضرورت سایرمنسوبین وشاگردان ،صحبت با ارگان های امنیتی ،صحبت با مردم محل واولیأی شاگردان ،بررسی گزارش های امنیت
5-    ارائه گزارش وپیشنهادات :کارکنان امنیتی مکلف اند تادررابطه با هربررسی فوق گزارش کتبی توام با پیشنهادات لازمی رادر قدم نخست با رهبری وزارت معارف تقدیم نمایند بعد ازمنظوری رهبری وزارت معارف ،کارمنان امنیتی مکلف اند تا در تحقق تدابیر امنیتی  تجویز شده به روسای ولایتی وشهری ومدیران مکاتب کمک نمایند .موارد عاجل امنیتی ازاین امرمستثنِِِِِی بوده وکارکنان امنیتی میتوانند وباید مدیران مکاتب وروسای معارف را بصورت کتبی وشفاهی مطلع سازند.
6-    تامین ارتباط وخط تیلیفون اضطراری : تماس تمام مدیران وآمرین مکاتب ،آمرین حوزه ها ،مدیران ولسوالی ها ،معاونین رئیس  وروسای معارف باید با کارکنان مربوطه امنیتی درحالات اضطراری از طریق تلیفون ویا سایر ذرایع تامین گردد.درحالات اضطراری ازکارکنان امنیتی خواسته میشود که بسرعت درپاسخ به حالت ایجاد شده امنیتی ،مشاورامنیتی وزیرمعارف را مطلع واقدامات لازم را از طریق ارگان های امنیتی کشور اتخاذ بدارند .
7-    تامین همکاری باارگان های امنیتی کشور درساحه مربوطه مشاور امنیتی وزیرمعارف باید کارکنان امنیتی معارف را به مسوولین ارگان های امنیتی درساحات مربوطه رسمآ معرفی نماید .کارکنا ن امنیتی باید روابط همکارانه وحسنه رابا مسوولین ارگان های امنیتی کشور درساحات مربرطه شان ایجاد ودرحالات اضطراری تماس مستقیم را باایشان تامین نمایند .
8-    تاسیس شوراهای دفاع از معارف : تاامر ثانی این مورد در شهر کابل نباید اجرا شود. در ولایات، کارکنان امنیتی باید به روسای ولایتی کمک نمایند تا شورا های دفاع از معارف را برای هر مکتب و نهاد تعلیمی تاسیس نمایند.
9-    تحفظ اطفال : باید مطابق به لایحه یونیسف  که قبلآ توضیع شده و کارمندان امنیتی در رابطه آموزش دیده اند صورت گیرد.
10- اجرای سایر وظایف : کارکنان امنیتی مکلف اند تا در اجرای هدایت قبلی وزیر معارف (لایحه وظیفه تیم های بررسی و نظارت ولایتی ) وامریه وزیر داخله ( در رابطه با دفاع از معارف ) سهم خودرا ادا ساخته وگزارش  دهند.
اصول اساسی وظیفوی کارمندان امنیتی :   
-    صداقت ، تعهد به وظیفه و رعایت تمام اصول حریم معارف
-    احترام کامل به مسوولین ومنسوبین معارف
-    عدم مداخله در امور اداری نهاد های تعلیمی و ادارت معارف. اقدام اضطراری امنیتی به منظور نجات زنده گی منسوبین معارف در حالات اضطراری از این آمر مستثنی است.
-    موارد که لازم است تا در مطابقت با عرصه های وظیفوی کارکنان امنیتی به اطلاع مدیران مکاتب و روسا رسانیده شود، باید بصورت کتبی تحریر شده، اصل ان به مسوولین مربوطه و نقل آن به مشاور امنیتی وزیر رسمآ تقدیم گردد.
 این اساسنامه و لوایح در 8 فصل و(             )  ماده بعداز منظوری مقام محترم  وزارت قابل اجرا میباشد.


کمیته ریسرچ وپالیسی
مسوده
طرح تدوین اساسنامهء انجمن اولیا و مربیان
شوراهای حمایت از معارف ودفاع از معارف
اساسنامه انجمن اولیا ومربیان
ماده اول :
نام انجمن اولیاومربیان.
ماده دوم:
تعریف: انجمن اولیا ومربیان هرمکتب ،هئیات منتخبی است ازاولیا شاگردان همان مکتب که با تفاهم وصمیمیت درزمینه تطبیق اهداف انجمن وبرطبق این اساس نامه فعالیت میکنند دراین اساسنامه اصطلاح مکتب به هرمرکزآموزشی گفته میشود که ازسطح ابتدائی تا پایان دوره لیسه درچارجوب اهداف ومقررات وزارت معارف به امرتعلیم و تربیت میپردازد.
الف : اهداف انجمن اولیا ومربیان
ماده سوم:اهداف انجمن اولیا و مربیان عبارتند از :
الف: جلب مشارکت مردم به منظور بهبود تعلیم وتربیت شاگردان .
ب: نظارت بر امور تعلیمی و تربیتی مکتب.
تبصره: نظارت اولیا و شاگردن به صورت دخالت به کار مدیر و یا امر مکتب نبوده بلکه حا لت پشنهاد وتذکردارد     ،در صورت تکرار تخلف اولیا شاگردان ، مدیر یا آمر مکتب میتواند از طریق رئیس معارف ولایت ،مدیر ولسوالی معارف اقدام نماید.
ماده چهارم: حیطئه نظارت شاکردان
A : نظارت تعلیمی
1- صلاحیت و حاضری معلمان
2- پیشرفت و تطبیق پلان درسی
3- ارزیابی کار خانگی از نظر کمیت و کیفیت
4- وجود کتاب وقرطاسیه و توزیع انها در بین دانش آموزان
5- تشکییل و عملکرد کورس های جبران
6- پیشرفت ویاد گیری شاگردان در دروس
7- وجود آزمایشگاه(لابراتوار) و وسایل  کمک آموزشی (ممد آموزشی) در مکتب
B – نظارت تربیتی
1- نظم و حاظری شاگردان
2- امورصحی مکتب و شاگردان
3- فعالیت های فوق برنامه درسی
4- روابط متقابل شاگردان و مسوءلین مکتب و اولیا دانش آموزان
5- روابط متقابل شاگردان
6- فعالیت های کمیته های شش گانه
7- فعا لیت های فرهنگی و تعلیمی موئسسات که داخل مکتب فعالیت میکنند.
8- نحوه کمک های اولیا شاگردان و موئسسات و همچنین موارد مصرف انها        
9- نحوه استفاده از امکانات موجود در مکتب
10- وجود و استفاده از کتابخانه مکتب
11- ساخت و ترمیم مکتب
12- تهیه و استفاده از امکانات مکتب
ب: وظایف و صلاحیت های نمایندگان انجمن اولیا و مربیان محلی
ماده پنجم: صلاحیت های انجمن اولیا و مربیان به شرح ذیل است.
1-    اعضای شورا میتوانند جریان تدریس را مشاهده کنند.
2-    اعضای شورا میتوانند به ارتباط حل مشکل معلم، اهالی را جمع و مشکلات شان را حل نمایند
3-    اعضای شورا میتوانند در مورد تدریس جداگانه شاگردان ذوکور و اناث تصمیم بگیرد.
4-    اعضای شورا میتواند از مکتب و وسایل آن در مجالس و محافل مربوط به مکتب استفاده نمایند.
5-    در غیر این موارد اعضای شورا میتواند نکات دیگری را پیشنهاد دهند.
ماده ششم: انجمن اولیا ومربیان مکتب که هر دو هفته یا حد اقل ماه یک بار در مکتب تشکیل مجلس میدهند با توجه به امکانات واولویت ها در انجام دادن وظایف خود به شرح ذیل اقدام مینمایند
1-    ارایه پیشنهاد ها طرحهای لازم و سازنده به اداره مکتب و ریاست و مدیریت معارف منطقه برای بهبود تعلیم و تربیت شاگردان.
2-    همکار با اداره مکتب در جهت برنامه ریزی و تشکیل صنف های آموزش خانواده و بر گزاری دیگر جلسات ضروری با شرکت اولیا شاگردان : مانند دعوت از اولیا ی هر صنف با حضور مربیان مربوط.
3-    همکاری فعال با اداره مکتب در جهت برنامه ریزی و دایر کردن مجمع عمومی.
الف: اولیای شاگردان حد اقل هر سه ماه یک بار به منظور آگاهی ازوضع تعلیم و تربیت فرزندان شان.
ب: اعضای مجمع عمومی انجمن اولیا ومربیان تمام شاگردان ومتولیان مکتب میباشند که با حضوریک پنجم اولیا شاگردان رسمیت مییابد.
4-    همکاری دربرنامه ریزی و برگزاری مراسم به هنگام اعیاد ودیگرروزهای مهم به منظوربزرگداشت این روزها و تشویق شاگردان کوشا ، اولیا فعال و مربیان پرتلاش با حضوراولیا، مربیان وشاگردان مکتب.
دعوت از اولیای علاقمند مسلکی برای حضور در جلسات انجمن به منضور بهره مندی از خدمات و یاری آنان در جهت تهیه و تکمیل امکانات تعلیمی و تربیتی مکتب.
5-    فراهم کردن امکانات لازم به منظور انجام یافتن گردش های علمی ، تربیتی و تفریحی شاگردان مکتب و مسابقات فرهنگی ،هنری و ورزشی
6-    همکاری با اداره مکتب در دایر کردن صنف های جبرانی و تقویتی ،فرهنگی،و ورزشی برای استفاده مفید شاگردان از اوقات فراغت شان ، به ویژه در رخصتی های تابستانی و زمستانی.
7-    فراهم کردن امکانات تعلیمی  و تهیه تحایف مانند : پوشاک وغیره...... برای شاگردان که ازاین امکا نات به حد لازم و کافی برخردارنیستند.( تقدیم تحایف باید باکمال احترام وحفظ شان و کرامت افراد صورت گیرد )
8-     ایجاد ارتباط با سازمان ها ، همکاری ادارات ، مساجد محل ،انجمن های اولیا ومربیان مکاتب مجاوروانجمن های معلمان از طریق دایرکردن جلسات مشترک برای تبادل نظر واستفاده ازخدمات وتجربیات همدیگر.
9-    اقدام برای آشنا کردن اولیا شاگردان با کتاب های مفید تربیتی خصوصی نشریات انجمن اولیا و مربیان و تشویق اولیای بیسواد به حضوردرصنف های سواد آموزی .
10-    همکاری درنگهداری و ترمیم صنف ها و مکتب .
11-    همکاری با معلمین غرض پیشرفت برنامه های درسی و نظارت شاگردان .
12-    تشویق شاگردان تا به وقت معین به صنف ها حظر شوند .
13-    صحبت کردن با اهالی غرض پیشرفت برنامه های تعلیم وتربیت.
14-    نگهداشتن لوازم و وسایل مکتب و اطمینان حاصل کردن از استعمال مناسب انها.
15-    تعین نمودن جای مکتب همراه اهالی و بدست آوردن از استعمال مناسب انها .
16-    حل کردن مشکلات مکتب با کمک اهالی .
17-    تعین نمودن وقت و امکان برای مجلس های اعضای شورا.
18-    آگاهی از نظر مردم به تدریس معلم.
ج- چگونگی انتخاب اعضا و تشکیل انجمن اولیا و مربیان:
ماده هفتم: مدیر یا آمر مکتب موظف است که در اولین مجلس معلمان ضمن توضیح اهداف و وظایف انجمن سه نفر از میان معلمان داوطلب را بر اساس رائ مستقیم معلمان به عنوان اعضای انجمن اولیا و مربیان انتخاب نماید.که دو نفر عضو اصلی و یک نفر عضو علی البدل میباشد.
تبصره: در صورت وجود معلم رهنما در مکتب ، معلم راهنما  یکی از اعضای اصلی انجمن اولیا ومربیان میباشد.
ماده هشتم: مدیر یا آمر مکتب موظف است حد اکثر تا سی روز پس از آغاز رسمی سال تعلیمی در مکتب از تمام اولیا شاگردان دعوت کند و پس از تشکیل مجلس عمومی اولیا فواید و وظایف انجمن اولیا و مربیان مکتب را برای اذان توضیح دهد و سپس انتخابات انجمن را بر گزار نماید.
تبصره 2: در صورتی که مدیر در سال تعلیمی جدید انتخابات انجمن را انجام ندهد ، مورد موخذه قرار خواهد گرفت.
ماده نهم: در مجلس انتخابات ، از بین حاضران ،یازده نفر از داوطلبان با اکثریت ارای اولیا شرکت کننده به عنوان نمایندگان والیا شاگردان در انجمن اولیا ومربیان مکتب انتخاب میشوند که هشت نفر عضو اصلی و سه نفر عضو علی البدل میباشد.
10-مدت زمان کار انجمن اولیا و مربیان هر مکتب ،یک سال تعلیمی است و در ماه حمل (در منطق سرد سیر ) و ماه میزان (در منطق گرم سیر) هر سال انتخابات باید تجدید شود . اعضای انجمن سال گزشته در صورت برخوردار از شرایط انتخابات، میتوانند خود را برای عضویت انجمن نامزد کنند و بار دیگر انتخابات شود.
ماده یازدهم: شرایط عضویت در انجمن اولیا ومربیان مکتب:
الف:پایبند به قانون اساسی کشور و اساسنامه انجمن اولیا و مربیان باشند.
ب:دارای توانای لازم برای انجام وظایف محوله باشند.
د: اولیای داوطلب ، حتی المقدور از سواد نوشتن و خواندن بر خوردار باشند.
ه: اولیای داوطلب ، به مسایل تعلیمی و تربیتی علاقمند و حتی المقدور اگاه باشند.
تبصره 3: شرایط فوق با اظهار داوطلب و تایئد مدیر مکتب پزیرفته میشود و چنانچه در طول عضویت ، خلاف آن مشاهده شود پس از تایئد دو سوم اعضای انجمن و منظوری مدیر معارف ولسوالی از عضویت در انجمن بر کنار میشود.
ماده دوازدهم: اعضای انجمن اولیا و مربیان شامل یازده نفر عضو علی البدل به ترتیب ذیل میباشد:
اعضای اصلی انجمن:
1-    مدیر یا آمرمکتب
2-    هشت نفر نماینده اولیا
3-    دونفر، نماینده معلمان
اعضای علی البدل انجمن:
1-    سه نفر ازاولیای شاگردان
2-    یک نفرازمعلمان
ماده سیزدهم: اعضای انجمن دراولین مجلس خود، از قرائت دقیق این اساسنامه ازبین اولیا ومربیان ومنتخب، افراد ذیل را به عنوان هئیات رئیسه برمیگزینند.
A   ریئس انجمن
B          معاون ریئس انجمن
C          منشی
    D     مسئول کمیته حمایت ازمکتب
E          مسئول کمیته فرهنگی
تبصره 4 : رئیس ومسئول کمیته حمایت ازمکتب انجمن باید همواره ازاولیای شاگردان باشند.
ماده چهاردهم : انجمن مکتب باید پس ازتشکیل درآغاز هرسال تعلیمی، برنامه کار خودراتنظیم کند وآنرا حداکثرظرف مدت یکماه برای جلب همکاری اولیادرمجلس عمومی به اطلاع آنان برسانند.
ماده پانزدهم : دعوت برای جلسات عادی وفوق العاده انجمن باهمآهنگی رئیس انجمن به عهده اداره مکتب است ودرصورت ضرورت رئیس انجمن نیزمیتواند ازاعضا برای شرکت درجلسات دعوت کند.
ماده شانزدهم : انجمن میتواند برای انجام دادن هرچه بهتر وظایف خودگروه های گوناگونی را متناسب بانیازهای مکتب ازاعضای انجمن ودیگراولیا ومربیان مکتب تشکیل دهد تازیر نظرانجمن وبرطبق مصوبات آن درزمینه اهداف مندرج درین اساسنامه فعالیت کنند.
تبصره 5 : مجلس انجمن اولیا ومربیان حداقل باحضور دوسوم اعضاء رسمیت می یابد.
ماده هفدهم : درتمام جلسات منشی انجمن موظف است صورت مجلس را دردفترمخصوص انجمن باقید تاریخ ثبت کندوپس ازقرائت به امضاء حاضران درمجلس برساند واسامی غیرحاضررا ذیل صورت مجلس بنویسد.
تبصره 6 : پس ازبرگزاری مجلی وتهیه صورت مجلس وتائید آن بوسیله مدیریاآمرمکتب باید یک فوتوکاپی ازفورم مذکوربه مدیریت معارف ولسوالی ارسال شود.
ماده هژدهم : هرگاه یکی ازاعضای اصلی انجمن حداکثرسه مرتبه متوالی ویاچهارمرتبه متناوب ازحضور درجلسات انجمن خودداری کند انجمن یکی ازاعضای علی البدل راکه حایزارای اکثریت بوده است برای بقیه به جانشینی وی برمیگزیند.
ماده نزدهم : نمایندگان ریاست امورتربیتی، روساومدیران معارف ولایت وولسوالی مجازاند برای بازرسی، نظارت ورسیدگی به امورانجمن وحل مشکل انها به مکاتب مراجعه وبه نحو مقتضی اقدام کنند.
ماده بیستم : درصورتی که حکم ابطال انتخابات ویاانحلال انجمن مکتبی به علت رعایت نکردن دقیق این اساسنامه صادر شود مدیرمکتی موظف است حداکثرظرف پانزده روز پس ازدریافت حکم ابطال یاانحلال انتخابات جدید را برگزار نماید.
ماده بیست ویکم : ابطال انتخابات وانحلال انجمن های اولیا ومربیان ازاختیارات مجمع عمومی انجمن همان مکتب وتائید مدیر معارف ولسوالی میباشد.
ماده بیست ودوم : مکاتبی که دارای دوره های مختلف میباشند، برای هردوره یک انجمن تشکیل میدهند.
ماده بیست وسوم : مدیریا آمرمکتب موظف است اظلاعیه ها، بخشنامه ها ودستورالعمل های ریاست امورتربیتی ریاست معارف ولایت ومدیریت معارف ولسوالی را که به منظور اطلاع ویااقدام انجمن مکتب ارسال میشود پس ازدریافت دراولین مجلس انجمن یا دریک مجلس فوق العاده به اطلاع دیگر اعضای آن برساند ومراتب رادرصورت مجلس ثبت کند.
ماده بیست وچهار : کلیه مکاتبات انجمن مکتب باامضاء رئیس انجمن ومدیریا آمرمکتب معتبراست.
ماده بیست وپنجم : مدیریاآمرمکتب موظف است ظرف مدت یک هفته پس ازانجام هریک ازمواد ذیل یک گزارش به مدیریت معارف ولسوالی ارسال نماید.
ماده بیست وششم : رئیس انجمن اولیاومربیان هرمکتب موظف است ظرف مدت یک هفته پس ازانجام هریک ازمواد ذیل یک گزارش به مدیریت معارف ولسوالی ارسال نماید.
1-    هرگونه تغییرات درباره اعضای اصلی وجایگزینی اعضای علی البدل.
2-    پس ازانجام هر ده درصد پیشرفت پروژه دردست تطبیق.
تبصره 1 : درپایان دوره سالانه انجمن نیزرئیس انجمن اولیاومربیان موظف است گزارش کامل ازعملکردانجمن رابه مدیریت معارف ولسوالی ارسال کند.
تبصره 2 : مدیریت های معارف ولسوالی ها موظف است گزارش سالانه انجمن های مکاتب رابه ریاست معارف ولایت ارسال دارد.
تبصره 3 : ریاست های معارف ولایات موظف اند گزارش توحیدی ازفعالیت های انجمن های اولیاومربیان رابه مدیریت عمومی انجمن های ریاست امورتربیتی ارسال نمایند.
تبصره 4 : انجمن اولیا ومربیان موظف است هرسه ماه گزارش فعالیت های خودرابه مجمع عمومی اولیای شاگردان ارائه دهند.

فصل دوم
لایحه تشکیل و وظایف شوراهای حمایت ازمعارف

ماده اول : این لایحه به منظور ایجاد وتنظیم امور شورای حمایت ازمعارف درشهرکابل، ولایات، ولسوالی ها ونواحی شهر ها برای تعیین صلاحیت های وظایف ومسئولیت های انها وضع گردیده است.
ماده دوم : به منظورایجاد معارف متعادل، متوازن، استوارومتکی به مردم ورفع نیازمندی های مناطق مختلف کشور جلب و جذب وتامین شفافیت درامورمالی وحسابی دراستفاده موثرازکمک ها ومساعدت ها درعرصه معارف ودرنهایت به منظور تامین مشارکت فعال مردم درامورمعارف. شورای حمایت ازمعارف درشهر کابل، مراکز ولایات وولسوالی ها ونواحی شهرها مطابق حکم این لایحه ایجاد میگردد.
ماده سوم : اعضای شورا ازجمله شخصیت های ملی ومعارف دوست، سرمایه داران، تاجران ملی، روشنفکران ومتنفذین اقوام میباشد که برای سه سال درتفاهم بامردم وبوردمشورتی افتخاری ومسئولین معارف برگزیده ومنظوری آنها ازطرف وزارت داده میشود.
ماده چهارم : تعداد اعضای شورا از11 تا 21 نفربوده ودارای یک نفر رئیس، دونفرمعاون، یکنفرمسئول مالی ویک نفرمنشی میباشد. تعداد اعضای شورا میتواند به اساس لزوم دید شورا کم وزیادشود.
ماده پنجم : رئیس شورا ازطرف اعضای شورا به اکثریت آراانتخاب میشود.
ماده ششم : روسای معارف ولایت وشهرکابل ومدیران معارف ولسوالی ها ونواحی شهرها تسهیلات لازم ومحل مناسب رابرای تدوین جلسات شوراهای مربوط فراهم میکنند.
ماده هفتم : رئیس شورا ازجلسات که درهرماه یک مرتبه دایرمیشود ریاست نموده وفعالیت ها راوقتآ فوقتآ به مراجع ذیصلاح مربوط ارائیه مینماید ومیتواند درحالات ضروری جلسات فوق العاده دایر نماید.
ماده هشتم : بوردمشورتی شورا مشتمل ازرئیس، معاون، منشی، مسئول مالی، یکنفرنماینده مردم ویکنفرنماینده معارف میباشد.
ماده نهم : روسای معارف ولایت وشهرکابل ومدیران معارف ولسوالی ها ونواحی شهرها درغیاب آنها معاونان شان بحیث اعضای شورادرسطح ولایت وولسوالی ها ونواحی شهرها درجلسات شورا اشتراک نمایند.
ماده دهم : معاون شورا درغیاب رئیس دراجرای امورشورا ازوی نیابت نماید.
ماده یازهم : منشی شوراگزارش جلسات را تهیه نموده وبه دسترس رئیس واعضای شورا قرارداده ازتاریخ جلسات به اعضای شورا اطلاع میدهد.
ماده دوازدهم : اعضای شورا وظایف خودرابصورت داوطلبانه به حیث وجیبه ملی وخدمت به وطن وهموطنان به پیش میبرند.
ماده سیزدهم : شورایک تشکیل غیرسیاسی بوده بناآ استفاده های سیاسی، حزبی وایدیالوژیکی ازین شکل به هیچ وجه مجازنیست.
ماده چهاردهم : اعضای شورا وحدت ملی پالیسی بیطرفی را درپرتومنافع ملی حفظ نموده ازهرنوع تبعیض لسانی، قومی، منطقوی، سمتی، مذهبی، جنسی وگروهی درموسسات تعلیمی وتربیتی جلوگیری نمایند.
ماده پانزدهم : اعضای شورا ازحریم پاک معارف حراست نموده ودرتامین شفافیت دراموراداری وتدریسی سعی نماید.
ماده شانزدهم : اعضای شورا درحالیکه خود نمونه معارف پروران وکمک دهنده گان معارف میباشند دراصوب همکاری ها وکمک های مادی ومعنوی ازمنابع مختلف برای کمک به مکاتب به منظوررشد وانکشاف متعادل ومتوازن ورفع نیازمندی های معارف سعی وتلاش بیدریغ لازم مینمایند.
ماده هفدهم : مسئول شورا وظیفه دارد انواع کمک های نقدی وجنسی را درجدول ثبت وکمک های شورا که نمونه آن ضمیمه این لایحه میباشد باتوزیع اسم کمک دهنده نوعیت ومقدار کمک بانوشتن آن بطور عددی وحرفی تاریخ کمک، اسم وامضاء تسلیم شونده درج نماید.
ماده هژدهم : شورا صندوق حمایت ازمعارف درولایت مربوطه ایجاد مینماید ووجوه مالی مربوط صندوق دربانک محلی ذخیره وحفظ میشود.
ماده نزدهم : مسئول مالی شورا مکلف است امال نقدی، جنسی، کمکی را که جزء بیت المال میباشد حفظ نموده وشفافیت کامل اردرحساب دهی رعایت نماید.
ماده بیستم : درمورد مصرف واستفاده ازکمک ها بدون قیدوشرط که توسط شوراحصول میشود اصل تامین معارف متوازن وعادلانه رعایت میگردد. درشورا این بورد اولویت ها ازطرف شورا درتفاهم با ریاست معارف ولایات وبورد مشورتی افتخاری تعیین گردیده ومصارف آن طبق فیصله اکثریت آرای اعضای  شورا صورت میگیرد.
ماده بیست ویکم : کمک مورد مصرف آن ازطریق کمک دهنده گان مشخص گردیده باشد درهمان مورد باید به مصرف برسد.
ماده بیست ودوم : تمام اجناس که به مکتب وادره های معارف کمک میشود درجمع معتمدین چون اجناس دولتی قیدشده ویک نسخه تسلیمی جنس به مقامات ذیصلاح ارسال میگردد.
ماده بیست وسوم : اعضای شورا درتفاهم با ریاست های معارف مربوطه میتوانند ازمکاتب وموسسات تعلیمی وتربیتی بازدید نموده جلسات مشورتی با سازمان های ذیربط معارف، انجمن های معلمان وبورد مشورتی، افتخاری معارف دایر نمایند.
ماده بیست وچهارم : شوراهای ولسوالی ها ونواحی شهرهاوتمام صلاحیت ها، وظایف ومسئولیت های شورای ولایتی رادرسطح ولسوالی هاونواحی مربوط دارند.
ماده بیست وپنجم : شورای حمایت ازمعارف شهرکابل تمام صلاحیت ها وظایف ومسئولیت های شورای معارف ولایتی رادرسطح شهرکابل دارد.
ماده بیست وششم : اعضای شوراهادرمحافل علمی وفرهنگی معارف اشتراک ورزیده وازمشوره ها وپیشنهادات آنها استفاده بعمل میآید.
ماده بیست وهفتم : مسئولین معارف ازاعضای شورا درمحافل تجلیل ازاغازسال تعلیمی روزمعلم وسایر مراسم مربوط معارف دعوت بعمل میآورد.
ماده بیست وهشنم : شورا دراتخاذتصامیم پبرامون انکشاف همه جانبه معارف تعمیم تعلیم وتربیه نسوان، امحای بیسوادی ایجاد وارتقای مکاتب تعلیمات عمومی، تخنیکی، خصوصی، مسلکی وموسسات عالی تربیه معلم به ارگان های ذیربط همکاری مادی و معنوی نموده ومشوره میدهد.
ماده بیست و نهم : شوراهای ولایات و شهر کابل، شوراهای ولسوالی و نواحی مربوط را در انجام وظایف و رفع مشکلات رهنمائ و همکاری میکند.
ماده سی ام : شورا پیرامون رفع نیازمندی های کوتاه دت و دراز مدت معارف ولایات و ولسوالی ها و نواحی مربوط میتواند مشوره بدهد.
ماده سی ویکم: شورا در زمینه مصارف و استفاده از کمک های که توسط این شورا محصول میشود به ریاست مربوط مشوره میدهد.
ماده سی ودوم : شورا مسئولیت دارد تا ارگان های معارف را عندالزوم حمایه ، کمک و رهنمائی نماید.
ماده سی وسوم : شورا منحیث وجیبه ملی خویش در محا فظت ارزش های دینی وفرهنگی کشورودارائی های منقول وغیر منقول معارف هکاری لازم مینماید.
ماده سی وچهارم : شورا در تربیه معلمان و ارتقای سطح دانش علمی و مسلکی انها را در سطح مکتب، ولسوالی ، نواحی شهر و ولایات مشوره داده ونظریات خود رابه مسئولین معارف ارائه نمایند.
ماده سی وپنجم : هر گاه تخطی های در امور معارف بطورمشهود و مستند تثبیت گردد و زمینۀ اصلاح آن در حوزه های کاری امکان پزیر نباشد تخطی های مذکور از طرف اعضای شورا به ریاست های معارف ویامقام وزارت کتبآ اطلاع داده شودماده سی وششم : به منظور آگاهی بهتر اعضای شورا ایجاب مینماید که وزارت معارف پروگرام های اموزشی را با تدابیر سیمینار های کوتاه مدت راه اندازی نموده تا اعضای شورا ی معارف را آگانه کمک تخنیکی موثر و مسلکی نمایند.
ماده سی وهفتم : شورا درمواقع تدابیرجلسات ارگان های امنیتی را درجریان قرارمیدهد.
ماده سی وهشتم : روسای معارف ولایات وشهرکابل به منظور رفع نیازمندی های عاجل که سهم گیری سکتورخصوصی رادرمورد آن لازم بدانند پیشنهاد مینمایند.
ماده سی ونهم : وزارت معارف به منظورتشویق رقابت های سالم دربهبود وضع معارف هرگونه ابتکار وکارهای موثر رامورد پاداش وقدردانی قراتر میدهد.
ماده چهلم : درصورتیکه عضو شورا نتواند وظایف پیگیرانه ایفا نماید ویا بنابر علل مختلف استعفا کند که عوض وی مطابق احکام این لایحه عضودیگر برگزیده میشود.
ماده چهل ویکم : مصارف کرایه دوطرفه وسفریه های اعضای شوراهای ولایتی وولسوالی ها که به لزوم دید وزارت معارف ازیک محل به محل دیگردعوت وخواسته میشوند طبق معیارهخای مقررات معمولآ درولایات ازطرف ریاست های معارف ودرشهرکابل ازطرف وزارت معارف اجرامیشود.
ماده چهل ودوم : شورا مکلفیت داردتاازکارکرد یکسالۀ خویش به مقام محترم وزارت معارف گزارش ارئیه بدارد.
فصل سوم
لایحه کارکنان امنیتی دفاع ازمعارف

هدف وظیفه کارمندان امنیتی :
تامین امنیت ومسئونیت منسوبین معارف ( به شمول شاگردان، معلمین وکارکنان ) دارائی های منقول وغبرمنقول وحریم معارف در براربراعمال ذیل :
فعالیت تروریستی، خرابکاری وجنائی که مصئونیت زندگی شاگردان، معلمین وسایرکارکنان معارف را تهدید مینماید.
1-    فعالیت های تروریستی، خرابکاری وجنائی که مصئونیت محیط وحریم معارف را( به شمول مکتب، مدرسه، مکاتب مسلکی وسوادحیاتی، کورس های سوادحیاتی ودارالمعلمین ها ) مورد تحدید قرار میدهد.
2-    فعالیت های جرمی وجنایت کارانه دربرابر منسوبین معارف به شمول تجاوز جنسی آزارواذیت دختران، پسران، معلمین وسایرکارکنان معارف.
3-    فعالیت های تروریستی وجنائی به هدف خرابکاری، چپاول، غارت، سرقت وغصب دارائی های معارف به شمول زمین، تعمیرات، دارائی نقدی ومعاشات، اموال، تجهیزات ووسایل نقلیه.
4-    سایرفعالیت های غیرفانونی که مسئونیت منسوبین وحریم معارف رابه مخاطره میاندازد.
وظایف وفعالیت های کارمندان امنیتی :
1-    بررسی وضعیت امنیتی ومصئونیت هرنهاد معارف به توجه به فعالیت های تروریستی وجرمی فوق، این بررسی باید درعرصه های ذیل به صورت مثمر صورت گیرد مصئونیت تعمیرات نظام پهره داری وشب باش ومصئونیت راه ها، مصئونیت آبرسانی وکانتین یادوکان وسایرعرصه های لازم.
2-    بررسی وضعیت امنیت ومصئونیت منسوبین معارف درصورتیکه منسوبین معارف به شمول کارکنان وشاگردان به علت فعالیت های تروریسیتی وجرایم فوق درمعرض خطرویاآزار واذیت قرارداشته باشد مصئونیت شان باید فورآ موردبررسی قرار گرفته تدابیر لازم اتخاذ گردد.
3-    بررسی مصئونیت دارائی های معارف : مصئونیت دارائی های منقول وغیرمنقول به شمول استفاده ازدارائی های نقدی و توزیع معاشات باید بصورت مستمل بررسی شده ودرمورد اعمال جرمی که صورت گرفته گزارش ارائیه گردد.
4-    میتود بررسی ها : با درنظرداشت مقتضیات هریک ازبررسی های فوق، کارکنان امنیتی میتوانند از روش های ذیل استفاده نمایند. مشاهده فزیکی صحبت با مدیران وآمران نهاد ها ودرصورت ضرورت سایرمنسوبین وشاگردان صحبت با ارگانهای امنیتی بامردم محل واولیای شاگردان بررسی گزارش های امنیتی.
5-    ارائیه گزارش وپیشنهادات : کارکنان امنیتی مکلف اند تادررابطه باهربررسی فوق گزارش کتبی توام باپیشنهادات لازمی را درقدم نحست به رهبری وزارت معارف تقدیم نمایند. بعدازمنظوری رهبری وزارت معارف کارکنان امنیتی مکلف اندتادر تحقیق تدابیرامنیتی تجویزشده به روسال ولایتی وشهری ومدیران مکاتب کمک نمایند. موارد عاجل امنیتی دراین امر مستثنی بوده کارکنان امنیتی میتوانند تا مدیران مکاتب وروسای معارف رابصورت کتبی ویاشفاعی مطلع سازند.
6-    تامین ارتباط وخط تیلفون اضطراری : تماس تمام مدیران وآمران مکاتب، آمرین حوزه ها، مدبران ولسوالی ها، معاونین رئیس وروسای معارف باید باکارکنان مربوطه امنیتی درحالات اضطراری ازطریق تیلفون ویاسایرذرایع تامین گردد. درحالات اضطراری ازکارکنان امنیتی خواسته میشود که به سرعت درپاسخ به حالت ایجاد شدۀ امنیتی، مشاورامنیتی وزیرمعارف را مطلع واقدامات لازم راازطریق ارگان ای امنیتی کشور اتخاذ نمایند.
7-    تامین همکاری با ارگان های امنیتی کشورکه درساحۀ مربوطه مشاورامنیتی وزیرمعارف بایدکارکنان امنیتی معارف به مسئولین ارگانهای امنیتی درساحات مربوطه رسمآ معرفی نماید. کارکنان امنیتی باید روابط همکارانه وحسنه را بامسئولین ارگانهای امنیتی کشوردرساحات مربوطه شان ایجاد ودرحالات اضطراری تماس مستقیم را باایشان تامین نماید.
8-    تاسیس شوراهای دفاع ازمعارف تاامرثانی این مورد درشهر کابل نباید اجراشود. درولایات کارکنان امنیتی باید به روسای ولایتی کمک نمایندتاشوراهای دفاع ازمعارف رابرای هرمکتب ونهاد تعلیمی تاسیس نمایند.
9-    تحفظ اطفال باید مطابق به لایحه یونسف که قبلآتوضیح شده وکارمندان امنیتی دررابطه آموزش دیده اند، صورت گیرد.
10-     اجرای سایروظایف : کارکنان امنیتی مکلف اند تا دراجرای هدایت قبلی وزیرمعارف ( لایحه وظیفه تیم های بررسی ونظارت ولایتی ) وامریۀ وزیرداخله ( دررابطه با دفاع ازمعارف ) سهم خودراادا ساخته وگزارش دهد
اصول اساسی وظیفوی کارکنان امنیتی :
-    صداقت تعهد به وظیفه ورعایت تمام اصول حریم معارف.
-    احترام کامل به مسئولین ومنسوبین معارف.
-    عدم مداخله دراموراداری نهادهای تعلیمی وادارات معارف، اقدام اضطراری امنیتی به منظورنجات زندگی منسوبین معارف درحالات اضطراری ازین امرمثتثنی است.
-    مواردیکه لازم است درمطابقت باعرصه های وظیفوی کارکنان امنیتی به اطلاع مدیران مکاتب وروسا رسانیده شود. باید بصورت کتبی تحریرشده اصل آن به مسئولین مربوطه ونقل آن به مشاورامنیتی وزیر رسمآ تقدیم گردد.
این لایحه که درسه فصل ترتیب شده بعدازمنظوری وزیرمعارف مرعی الاجرامیباشد.          
        


عرصه قانون ، مقرره ها، لوایح وطرزالعمل ها
به منظور ایجاد موثریت وشفافیت درفعالیت های اداره های وزارت معارف، مسوده های اسناد تقنینی ولوایح ذیل دروزارت معارف طرح، تهیه ویا تجدیدنظرگردیده اند.
1-    برگزاری سیمینارها به منظوربهبود کیفیت تعلیم وتربیه.
2-    برگزاری سیمینار ها به منظوربهبود کیفیت معلم.
3-    ایجاد کمیسیون های استخدام، سمع شکایات، انکشاف متوازن معارف، بررسی ونظارت برامور مالی، مساعدتها ومکافات وکمیسیون توزیع فیلوشپها وسکالرشپها وتصویب طرزالعمل های آنها.
4-    تهیه مسؤده قانون معارف.
5-    طرح وتهیۀ مسودۀ مقررۀ تاسیس مؤسسات تعلیمات خصوصی.
6-    تهیه وتجدید نظرمسوده های مقرره های حقوق وامتیازات اعضای علمی ومسلکی ریاست تالیف وترجمه، ریاست مرکز ساینس ومؤسسات عالی تربیۀ معلم.
7-    طرح وتهیۀ لایحۀ معاش منطقوی معلمان.
8-    طرح وتهیۀ لایحۀ استخدام معلمان وکارمندان وزارت معارف.
9-    طرح وتهیۀ لایحۀ توزیع زمین برای معلمان.
10-    طرح وتهیۀ لایحۀ انجمن معلمان درمکاتب .
11-    طرح وتهیۀ لایحۀ شوراهای حمایت ازمعارف.
12-    طرح وتهیۀ لایحۀ بوردمشورتی افتخاری درمکاتب.
13-    طرح وتهیۀ طرزالعمل نامگذاری مکاتب.
14-    طرح وتجدید طرزالعمل کاری برای اتشه های معارف درایران وپاکستان.
15-    تجدید نظربرلوایح وظایف شعبات وزارت معارف به منظورایجاد همآهنگی امور، سازماندهی بهترکارها وایجاد نوآوریها درسیستم کاری آنها حسب ذیل صورت گرفته است :
•    لایحۀ وظایف معینیت سواد حیاتی.
•    لایحۀ وظایف ریاست تالیف وترجمه.
•    لایحۀ وظایف ریاست تربیه معلم.
•    لایحۀ وظایف ریاست تعلیمات اسلامی.
•    لایحۀ وظایف ریاست مرکز ساینس .
•    لایحۀ وظایف ریاست تدریسات ثانوی.
•    لایحۀ وظایف ریاست تعلیمات اساسی.
•    لایحۀ وظایف ریاست پلان.
•    لایحۀ وظایف ریاست تفتیش.
•    لایحۀ وظایف ریاست نشرات.
•    لایحۀ وظایف ریاست تدریسات مسلکی – تخنیکی وحرفوی.
16 – تاسیس کمیسیون های علمی برای رهنمائی وانکشاف کتب درسی درساحه پشتو، دری، ساینس، کیمیا، بیولوژی، ریاضی ، تعلیمات اسلامی، علوم اجتماعی وزبانهای محلی.

 

لايحه حمايت گران معارف
فصل اول
عموميات

مبني
ماده اول :
اين لايحه بغرض جذب و حمايت مردم از معارف همگاني دررعايت از احكام اصول دين مقدس اسلام ورعايت ازقوانين ومقررات نافذه كشور وضع مي گردد.
اهداف
ماده دوم :
اين لايحه بغرض تحقق اهداف ذيل وضع گريده ا ست
1-    جلب جذب حمايت مادي ومعنوي اشخاص معارف پرور كشور درتقويه  بنيه مالي ومعنوي معارف.
2-    حمايت مادي ومعنوي موسسات بين المللي، شركت هاي داخلي وخارجي دراعمارموسسات تعليمي ،نصاب تعليمي كتب ،سامان ولوازم درسي.
3-    پيشنهاد اشخاص با نفوذ وبا رسوخ كشور،درحمايت از پروگرام هاي تعليمي معارف نگهباني موسسات وتعميرات معارف دركشور.
4-    تقدير معنوي از اشخاص معارف پروركشور.
5-    نامگذاري مكاتب وموسسات تعليمي، به نام هاي اشخاص نامي كشور .
6-    دادن القاب ،مدالها ،تقدير نامه ها وتحسين نامه براي اشخاص خدمتگار ومعارف دوست كشور.
7-    تشويق اشخاص معارف پروركشور ازطريق تحسين ازمساعدت هاي مادي ومعنوي همچواشخاص دررسانه هاومطبوعات كشور.
8-    وزارت معارف غرض تشويق اشخاص معارف پروركه با معارف كمك مادي ومعنوي يا پولي مي نمايند ،كتاب خاص غرض درج اسماي شان ايجاد مي نمايد .

فصل دوم
طبقه بندي مساعدت كنندگان

كمك كنندگان:
ماده سوم
(1)    كمك كنند گان واشخاص معارف پرورداخلي وخارجي ،موسسات علمي داخلي وخارجي وساير اشخاصكه به وزارت مساعدت مالي مي نمايد به طبقات ذيل صنف بندي ميشوند .
(2)اشخاص حقيقي يا حكمي وبنياد هاي ملي يا بين اللملي كه معادل يكصد هزار افغاني پول نقد يا جنس به معارف مساعدت مي نمايد
(3)    وزارت معا رف از اشخاص وموسسات اجزاي (1) و(2) اين ماده درنشرات سرتاسري كشور به قدرداني ياد آوري مي نمايد .
(2) اشخاص وتصدي هاي كه زمين براي تعميرموسسات تعليمي اهدامي نمايد .
1- موسسه تعليمي به ا سم اهدا كننده زمين مكتب مسمي  شده ودرج كتاب معارف دوستان مي گردد.
2- علاوه بردرج اسماي شان دركتاب خاص براي همچو اشخاص مدال عا لي معارف مطابق قانون مدال ها ونشان ها  داده ميشود.
(3) اشخاص كه مواد ممد درسي به وزارت معارف مساعدت مي نمايد از چنين اشخاص ،بصورت ذيل قدر داني ميشود.
1- مدالهاي لزومي برايشان داده ميشود .
2- اسم شان درج كتاب اشخاص معارف دوستان مي گردد.
3- اسماي شان درنشرات كشور به قدرداني ياد ميشود.
(4) معلمان ،استادان ،شاگردان وسايراشخاص معارف پروركشور كه درراه خدمت به معارف به شهادت مي رسند ويا مجروح مي گردند ،بشكل ذيل از آنهاقدرداني ميشود.
1- براي باز ماندگان شهداواشخاص مجروح مدال لزومي دولتي داده  ميشود .
2- درحدود توان معارف براي باز ماندگان شهدا واشخاص مجروح طبق احوال شان مساعدت نقدي صورت مي گيرد.
3- به نام شهدا يك مكتب مسمي مي گردد.
(5) اشخاصيكه دراحداث شهر ك ها كه براي معلمين ومنسوبين معارف احداث مي گردد ،كمك نقدي يا جنسي مي نمايد حسب ذيل معامله ميشود :
1- شهرك به اسم مشترك معارف وموسسه يا شخص كمك دهنده مسمي مي گردد.
2- درمطبوعات كشور از اسماي اشخاصيكه كمك نقدي يا جنسي نموده اند به قدرداني ياد آوري ميشود.
3- ازاسماي شان درزمان تجليل از روزهاي ملي وبين المللي وروزهاي معارف به قدرداني ياد آوري ميشود.
4- غرض تشويق بيشتراشخاص معارف دوست كه براي معارف مساعدت پولي جنسي يا زمين نموده اند،خلص سوانع فوتوی شان ونوع مساعدت آنها دريك مجموعه نشر وتوزيع مي گردد.
انفاذ :
ماده سوم
اين لايحه بعد از توشيح وزير معارف نافذ مي گردد.

 

لایحه تشکیل شوراهای حمایت ازمعارف :
شورای های حمایت از معارف عبارتند از :

انجمن اولیا ومربیان .
شورای حمایت از معارف .
شورای دفاع از معارف.
فصل اول
ماده اول :
این لایحه به منظور ایجاد وتنظیم امور شورای حمایت ازمعارف ، دفاع از معارف وانجمن اولیا ومربیان درشهرکابل، ولایات ،ولسوالی ها ونواحی شهرها ،وبرای تعین صلاحیتها ،وظایف ومسؤلیتهای انهآ وضع گردیده است.
ماده دوم:
 وظایف وصلاحیت ها ی نماینده گان انجمن اولیأ ومربیان محل:
صلاحیت ها ی انجمن اولیا ومربیان محلی به شرح ذیل است:
الف: درسطح ریاست معارف ولایت :
1-    تطبق پالیسی ها،استراتیژیک هاوبرنامه های ریاست امورتربیتی درسطح ولسوالی .
2-    رهبری ،سازماندهی وهماهنگی فعالیت های تربیتی درسطح ولسوالی .
3-    نظارت وارزیابی تمام فعالیت های تربیتی مراکزآموزش رسمی .
4-    پیشنهاد طرح های تربیتی به ریاست معارف ولایت .
5-    ارایه گزارش به ریاست معارف ولایت .
6-    کمیته حمایت از مکتب میتواند در زمینۀ مسایل امنیتی مکاتب وپیشنهاد کارمند امنیتی  اقدامات لازم را انجام دهد .
7-    برنامه ریزی برای امور حمایت از مکتب در سطح محل .
8-    تشخیص ضروریات
9-    اولویت بخشیدن به ضروریات اصلی واساسی.
10-    طرح وپیشنهاد پروژه با در نظر داشت اولویت های اصلی واساسی مکتب .
11-    تطبیق پروژه مطابق پلان
12-    تهیه وترتیب وحفظ اسناد پروژه
13-    حسابدهی پول منظور شده
14-    گزارش دهی
15-    حفاظت از پروژه بعد از اکمال
16-    تشویق اولیأ شاگردان برای سهم گیری در ساختن ساختمان مکتب
17بررسی از وضعیت امنیتی ومصؤنیت هرنهاد معارف : با توجه به فعالیت های تروریستی وحریم فوق ،این بررسی باید درعرصه های ذیل به صورت مستمرصورت گیرد:مصؤنیت تعمیرات ،نظام پهره داری وشب باش،مصؤنیت راه ها ،مصؤنیت ابرسانی وکانتین یادوکان وسایرعرصه لازمی.
 -18بررسی وضعیت امنیتی ومصؤنیت منسوبین معارف : درصورتیکه منسوبین معارف بشمول کارکنان وشاگردان بعلت فعالیت های تروریستی وجرمی فوق درمعرض خطرویا اذار واذیت قرار داشته باشند،مصؤنیت شان باید فورآمورد بررسی قرار گرفته تدابیرلازمی اتخاذ گردد.
-19 بررسی مصؤنیت دارائی های معارف : ومصؤنیت دارائی های منقول وغیرمنقول بشمول استفاده ازدارائی های نقدی وتوزیع معاشات باید به صورت مستمر بررسی شده ودرمورد اعمال جرمی که صورت میگیرد گزارش ارائه گردد.
 -20میتود بررسی ها: بادرنظرداشت مقتضیات هریک از بررسی های فوق ، کارکنان امنیتی می توانند از روش های ذیل استفاده نمایند: مشاهده فزیکی ،صحبت با مدیران وآمران نهادهاودرصورت ضرورت سایرمنسوبین وشاگردان ،صحبت با ارگان های امنیتی ،صحبت با مردم محل واولیأی شاگردان ،بررسی گزارش های امنیت
21- تحفظ اطفال : باید مطابق به لایحه یونیسف  که قبلآ توضیع شده و کارمندان امنیتی در رابطه آموزش دیده اند صورت گیرد.
ماده سوم :
به منظور ایجاد معارف متعادل ،متوازن ،استوار ومتکی به مردم ورفع نیاز مندی های مناطق مختلف کشور ،جلب وجذب همکاریها وکمک های محلی وتامین شفافیت وامنیت درامور مالی وحساب واستفاده موثر از کمک ها ومساعدت ها درعرصه معارف ،درنهایت به منظور تامین مشارکت فعال مردم درامور معارف ،شورای حمایت از معارف درشهرکابل ،مراکز ولایات ،ولسوالی ها ونواحی شهرها مطابق احکام این لایحه ایجاد می گردد.
ماده چهارم :
اعضای شورای از جمله شخصیت های ملی ومعارف پرور ، سرمایه داران ،تاجران ملی ،روشن فکران ومتنفذین اقوام وقوای امنیتی می باشد ،که برای سه درتفاهم با مردم ومسؤولین معارف برگزیده شده ومنظوری آنها از طریق وزارت معارف داده می شود.
ماده پنجم :
تعداد اعضای شورا از  11الی 21 نفر بود ودارای یک رئیس ،دو نفر معاون ،یک نفرمسؤول مالی ویک نفر منشی می باشد ،تعداد اعضای شورا می تواند به اساس لوزم دید شورا کم ویا زیاد شود.
ماده ششم :
روسای معارف ولایات ،شهرکابل ،مدیران معارف ولسوالی ونورحی شهرها تسهیلات لازم ومحل مناسب را برای تدویر جلسات شورای های مربوطه فراهم می کنند.
ماده هفتم :
رئیس شورا از جلسات که درهرماه یک مرتبه دایر می شود، ریاست،وفعالیت های شورا را وقتآ به مراجع ذیصلاح مربوط ارایه می نماید ومی تواند درحالات ضروری جلسات فوق العاده را دایر نماید.
ماده هشتم :
رؤسا معارف ولایات ، شهر کابل و مدیران معارف ولسوالی ها ونواحی شهر ها ودر غیاب آنها ومعاونان شان به حیث اعضای شورا درسطح ولایت ، ولسوالیها و نواحی شهر ها در جلسات شورا اشتراک می نمایند .
ماده نهم :
شورا یک تشکیل غیرسیاسی بوده ، بناً استفاده های سیاسی ، حزبی و آید لوژیکی از این تشکیل به هیچ وجه مجاز نیست .
ماده دهم :
اعضای شورا وحدت ملی و پالیسی بی طرفی را درپرتو منافع ملی حفظ نموده ، از هرنوع تبعیض لسانی ، قومی ، منطقوی ، سمتی ، مذبی ، جنسی وگروهی در مؤسسات تعلیمی و تربیتی جلو گیری می نماید .
ماده یازده :
اعضای شورا ، درحالی که خود نموده معارف پروان و کمک دهنده گان به معارف می باشند ، در حصول همکاری ها و کمک های ما دی و معنوی از منابع مختلف برای کمک به مکاتب به منظور رشد وانکشاف متعادل و متوازن و رفع نیاز مندی های معارف سعی وتلاش بی دریغ می نمایند .
ماده دوازدهم :
مسؤل مالی  شورا وظیفه دارد تمام انواع کمک های نقدی وجنسی را در جداول سجل ثبت کمک های شورا ها که نمونۀ آن ضمیمۀ این لایحه میباشد ، با توضیح اسم کمک دهنده ،نوعیت ومقدار
کمک با نوشتن به طور عددی وحرفی ، تاریخ کمک ، اسم وامضا تسلیم شونده ، درج نماید .
ماده سیزدهم :
شورا در زمینۀ مصارف و استفاده از کمک های که توسط این سازمان حصول میشود به ریاست معارف ، مشوره میدهد .
ماده چهاردهم :
شورا مسؤلیت دارد تا ارگانهای معارف به خصوص امنیت را عندالزوم حمایت وکمک نماید .
ماده پانزدهم :
شورا منحیث وجیبه ملی خویش در حفاظت ارزش های دینی و فرهنگی کشور و دارای های منقول وغیر منقول معارف همکار لازم نموده و بخش امنیتی در این مورد مسؤلیت جدی دارد .
ماده شانزدهم :
 هرگاه تخطی ها در امور معارف بطور مشهود و یا مستند تثبیت گردد وزمینۀ اصلاح آن در حوزه ها ی کاری امکان پذیر نباشد ، تخطی های مذکوز از طرف اعضای شورا به ریاست های معارف و یا مقام وزرات معارف کتباً اطلاع داده میشود .
ماده هفدهم :
بمنظوراگاهی بهتر اعضای شورا ، ایجاب میکند که وزارت معارف پروگرام های آموزشی را با تدویر سیمینار های کوتا مدت ، را اندزی نماید تا اعضای شورا ، معارف را اگاهانه کمک تخنیکی ، مؤثرو مسلکی نماید .
ماده هژدهم :
شورا در وقت تدویر جلسات ، ارگان های امنیتی را درجریان قرار میدهد .
ماده نزدهم :
وزارت معارف به منظور تشویق رقابت های سالم در بهبود وضع معارف هر گونه ابتکار وکارهای مثمر را مورد پاداش وقدردانی قرار میدهد .
ماده بیستم :
مصارف کرایۀ دوطرفۀ وسفریه های اعضای شورا ها ی ولایتی و ولسوالی های که به لزوم دید وزارت معارف از یک محل به محل دیگر دعوت وخواسته میشوند ازطرف وزارت معارف اجرا میشود.
1-فعالیت تروریستی ،خرابکارنه وجنائی که مصؤنیت وزنده گی شاگردان ،معلمین وسایر کارکنان معارف را تهد ید نماید.
2- فعالیت تروریستی ،خرابکارانه وجنائی که مصؤنیت محیط وحریم معارف را(بشمول مکاتب مدارس مکاتب مسلکی وسواد حیاتی ،کورس های سواد حیاتی ،دارالمعلمین ها) مورد تهدید قرارمیدهند.
3-فعالیت های جرمی وجنایت کارانه دربرابرمنسوبین معارف بشمول تجاوزجنسی ،اذارواذیت دختران وپسران معلین وسایرکارکنان معارف.
4- فعالیت های تروریستی وجنائی به اهداف خرابکاری ،چپاول ،غارت ،سرقت وغصب دارائی های معارف بشمول زمین ،تعمیرات ،دارائی نقدی ومعاشات ،اموال ،تجهیزات ووسایط نقلیه.
5- سایر فعالیت های غیرقانونی که مصونیت منسوبین وحریم معارف را به مخاطره میا ندازد.

فصل دوم
کمیته فرهنگی

ماده 21: کمیته فرهنگی انجمن اولیأ ومربیان به منظور افزایش آگاهی اولیأ شاگردان به مسائل تعلیمی وتربیتی ومشارکت در فعالیت های تربیتی وفرهنگی وظایف ذیل را به عهده دارد :
1-    برنامه ریزی امور فرهنگی در سطح محل
2-    تشکیل جلسات آموزش خانواده در سطح ساحه
3-    همکاری در شناسائی ومحل مشکلات تربیتی ساحه
4-    نشر بروشور وجزوه ها در جهت حل مشکلات تربیتی خانواده
5-    نظارت بر امور فرهنگی
ماده 22: اعضای کمیته فرهنگی عبارت اند از :
الف: مدیر یا آمر ادارات محلی
ب:  رئیس انجمن
ج: معلمین عضو انجمن
د :  دو نفر از شخصیت های علمی وفرهنگی


لایحه تشکیل ووظایف شوراهای حمایت از معارف
ماده اول :
این لایحه به منظور ایجاد و تنظیم امور شورای حمایت از معارف در شهر کابل ، ولایات ، ولسوالی ها و نواحی شهر  ها ، و برای تعیین صلاحیت ها ، وظایف و مسولیت ها ی آنها وضع گردیده است.
ماده دوم:
بمنظور ایجاد معارف متعادل ، متوازن ، استوارومتکی به مردم ورفع نیازمندی های مختلف کشور، جلب وجذب همکاری ها و کمک های محلی و تامین شفایت در امور مالی و حسابی واستفاده موثرازکمک ها ومساعدت ها در عرصه معارف ، ودرنهایت به منظورتامین مشارکت فعال مردم درامورمعارف " شورای حمایت از معارف " ( که بعدازاین بنام شورا ) یاد میشود در شهر کابل ، مراکز ولایات ، ولسوالی ها و نواحی شهر ها مطابق احکام این لایحه ایجاد میگردد.
ماده سوم :
اعضای شورا از جمله شخصیت های ملی و معارف پرور ، سرمایه داران ، تاجران ملی ، روشن فکران و متتفذین اقوام میباشند ، که برای سه سال در تفاهم با مردم و بورد مشورتی افتخاری ومسولین معارف برگزیده شده و منظوری آنها از طرف وزارت معارف داده میشود.
ماده چهارم :
تعداد اعضای شورا از 11 تا 21نفر بوده و دارای یک نفر رئیس ، دو نفر معاون ، یک نفر مسوول مالی و یک نفر منشی میباشد ، تعداد اعضای شورا میتواند به اساس لزوم دید شورا کم و یا زیاد شود.
ماده پنجم : رئیس شورا از طرف اعضای این شورا به اکثریت آرا انتخاب میشود.
ماده ششم : روسای معارف ولایات ، شهر کابل و مدیران معارف ولسوالی ها و نواحی شهر ها تسهیلات لازم و محل مناسب را برای تدویر جلسات شورا های مربوطه فراهم میکنند.
ماده هفتم : رئیس شورا از جلسات که در هر ماه یک مرتبه دایرمیشود ، ریاست نموده ، وفعالیت های شورا را وقتآ فوقتآ به مراجع ذیصلاح مربوطه ارائه مینماید ومیتواند درحالات ضروری جلسات فوق العاده رادایر نماید.
ماده هشتم :
روسای معارف ولایات ، شهرکابل ومدیران معارف ولسوالی ها ونواحی شهرها ودرغیاب آنها معاونان شان به حیث اعضای شورا درسطح ولایات، ولسوالی ها ونواحی شهر ها درجلسات شورا اشتراک مینمایند.
ماده نهم :
معاون شورا درغیاب رئیس دراجرای امور شورا ازوی نیابت مینماید.
ماده دهم :
منشی شورا گزارش جلسات راتهیه نموده وبدسترس رئیس واعضای شورا قرار داده وازتاریخ تدویر جلسات به اعضای شورا اطلاع میدهد.
ماده یازدهم :
اعضای شورا وظایف خودرابطور داوطلبانه، به حیث وجیبه ملی وخدمت به میهن وهموطنان به پیش میبرند.
ماده دوازدهم :
شورا یک تشکیل غیر سیاسی بوده بناآ استفاده های سیاسی ، حزبی وایدیالوژیکی ازین تشکیل به هیچ وجه مجازنیست.
ماده سیزدهم :
اعضای شورا وحدت ملی وپالیسی بیطرفی را درپرتو منافع ملی حفظ نموده ازهرنوع تبعیض لسانی ، قومی ، منطقوی ، سمتی ، مذهبی ، جنسی وگروهی درموسسات تعلیمی وتربیتی جلوگیری مینماید.
ماده چهاردهم :
اعضای شورا ازحریم پاک معارف حراست نموده ودرتامین شفافیت درامور اداری وتدریسی سعی مینمایند.
ماده پانزدهم :
اعضای شورادرحالیکه خود نمونه معارف پروران وکمک دهندگان به معارف میباشند ، دراصول همکاری ها وکمک های مادی ومعنوی ازمنابع مختلف برای کمک به مکاتب به منظوررشد وانکشاف متعادل ومتوازن ورفع نیازمندی های معارف سعی وتلاش بی دریغ مینمایند.
ماده شانزدهم :
مسئول مالی شورا وظیفه دارد تمام انواع کمک های نقدی وجنسی را درجدول سجل ثبت کمک های شورا که نمونه آن ضمیمه این لایحه میباشد ، باتوزیع اسم کمک دهنده ، نوعیت ومقدار کمک با نوشتن آن بطور عددی وحرفی ، تاریخ کمک ، اسم وامضاء تسلیم شونده درج نماید.
ماده هفدهم :
شورا ، صندوق حمایت ازمعارف را درولایت مربوط ایجاد مینماید ووجوه مالی مربوط صندوق دربانک محلی به حساب جاری حفظ میشود.
ماده هژدهم :
مسئول مالی شورا مکلف است اموال نقدی وجنسی کمکی راکه جزء بیت المال میباشد حفظ نموده ، وشفافیت کامل را درحساب دهی رعایت نماید.
ماده نزدهم :
درمورد مصرف واستفاده ازکمک های بدون قید وشرطیکه توسط شورا حصول میشود ، اصل تامین معارف متوازن وعادلانه رعایت میگردد ودرین مورد اولویت ها ازطرف شورا درتفاهم با ریاست معارف ولایت وبورد مشورتی افتخاری ولایت تعیین گردیده ومصارف آن طبق فیصلۀ اکثریت آرای اعضای شورا صورت میگیرد.
ماده بیستم :
کمک های مورد مصرف آن که ازطرف کمک دهنده مشخص گردیده باشد ، درهمان مورد به مصرف میرسد ، مگر اینکه این امربنابر مصالح اولیای معارف وکشور ازطرف دو ثلث اعضای شورا رد گردیده باشد.
ماده بیست ویکم :
تمام اجناس که به مکاتب واداره های معارف کمک میشود درجمع معتمدین چون اجناس دولتی قید شده ویک نسخه تسلیمی جنس به مقامات ذیصلاح ارسال میگردد.
ماده بیست ودوم :
اعضای شورا درتفاهم باریاست های معارف مربوطه میتوانند ازمکاتب وموسسات تعلیمی وتربیتی بازدید نموده ، جلسات مشورتی با سازمانهای زیربط معارف ، انجمن های معلمان وبوردهای مشورتی افتخاری معارف  دایر نمایند.
ماده بیست وسوم :
شوراهای ولسوالی های ونواحی شهرها تمام صلاحیت ها ، وظایف ومسئولیت های شورای ولایتی را درسطح ولسوالی ها ونواحی مربوطه دارند.
ماده بیست وچهارم :
شورای حمایت معارف شهرکابل تمام صلاحیت ها، وظایف ومسئولیت های شورای معارف ولایتی را درسطح شهرکابل دارند.
ماده بیست وپنجم :
اعضای شورادرمحافل علمی وفرهنگی معارف اشتراک ورزیده وازمشوره ها وپیشنهادات آنها استفاده بعمل میآید.
ماده بیست وششم :
مسئولین معارف ازاعضاس شورا درمحافل تجلیلی ازآغاز سال تعلیمی ، روز معلم وسای رمراسم مربوط معارف دعوت بعمل میآورند.
ماده بیست وهفتم :
شورا دراتخاذ تصامیم پیرامون انکشاف همه جانبۀ معارف ، تامین تعلیم وتربیه نسوان ، امحای بیسوادی ، ایجاد وارتقای مکاتب تعلیمات عمومی ، تخنیکی ، مسلکی ، خصوصی وموسسات عالی تربیه معلم با ارگانهای زیربط همکاری مادی ومعنوی نموده ومشوره میدهد.
ماده بیست وهشتم :
شورای ولایات وشهر کابل ، شوراهای ولسوالی ها ونواحی مربوط را درانجام وظایف ورفع مشکلات ، رهنمائی و همکاری میکند.
ماده بیست ونهم :
 شورا پیرامون رفع نیازمندی های کوتاه مدت ودرازمدت معارف ولایات ولسوالی ها ونواحی مربوط میتواند مشوره های لازم بدهد.
ماده سی ام :
شورا درزمینه مصارف واستفاده ازکمک های که توسط این سازمان حصول میشود به ریاست معارف مشوره میدهد
ماده سی ویکم :   
شورا مسئولیت دارد تاارگانهای معارف راعنداللزوم حمایت ، کمک .رهنمائی نماید.
ماده سی ودوم :
شورا منحیث وجیبه ملی خویش درحفاظت ارزش های دینی وفرهنگی کشورودارائی های منقول وغیر منقول معارف همکاری لازم مینماید.
ماده سی وسوم :
شورا درمورد تربیه معلمان وارتقای سطح علمی ومسلکی انها درسطح مکتب ، ولسوالی ،نواحی شهر و ولایات ، مشوره ها ونظریات خودرا به محصلین معارف ارائه مینماید.
ماده سی وچهارم :
هرگاه تخطی ها درامور معارف بطور مشهود ویا مستند تثبیت گردد وزمینه اصلاح آن درحوزه های کاری امکان پذیر نباشد ، تخطی های مذکور ازطرف اعضای شورا بریاست های معارف ویا مقام وزارت معارف کتبآ اطلاع داده میشود.
ماده سی وپنجم :
به منظور آگاهی بهتر اعضای شورا ، ایجاب میکند که وزارت معارف پروگرام های آموزشی را با تدویر سیمینارهای کوتاه مدت ، راه اندازی نمایند تا اعضای شورا ، معارف راآگاهانه کمک تخنیکی ، موثر ومسلکی نمایند.
ماده سی وششم :
شورا دروقت تدویر جلسات ، ارگانهای امنیتی را درجریان قرار میدهد.
ماده سی وهفتم :
روسای معارف ولایات وشهر کابل به منظور رفع نیازمنده های عاجل که سهم گیری سکتور خصوصی را درمورد آن لازم بداند به شورا پیشنهاد مینمایند.
ماده سی وهشتم :
وزارت معارف به منظور تشویق رقابت های سالم دربهبود وضع معارف هرگونه ابتکاروکارهای مثمررامورد پاداش و قدردانی قرارمیدهد.
ماده سی ونهم :
درصورتیکه شورا نتواند وظایف خودرا پیگیرانه ایفانماید ویابنابر علل مختلف استعفاء کند ، عوض وی مطابق احکام این لایحه عضودیگری برگزیده میشود.
ماده چهلم :
اعضای شورا میتوانند عنداللزوم تعدیلات وتغییرات لازم رادراین لایحه به منظوراصلاح وبهبود به مقام وزارت پیشنهاد نمایند. واین پیشنهاد بعدازمنظوری مقام وزارت قابل تطبیق میباشد.
ماده چهل ویکم :
مصارف کرایه دوطرفه وسفریه های اعضای شوراهای ولایتی ولسوالی ها که به لزوم دید وزارت معارف ازیک محل به محل دیگر دعوت وخواسته میشوند ، طبق معیار ها ومقررات معمول درولایات ازطرفریاست های معارف وردشهر کابل ازطرف وزارت معارف اجراات میشود.
ماده چهل ودوم :
این لایحه که در 42 ماده ترتیب گردیده ، بعدازمنظوری وزیر معارف مرعی الاجرا میباشد.
این لایحه که درداخل 42 ماده ترتیب گردیده ، منظور است
طبق مواد آن اجراات صورت گیرد

 

لایحه درمورد متوازن وباکیفیت ساختن معارف
درسرتاسرکشور

1- مطابق ماده 43 قانون اساسی دولت جمهوری اسلامی افغانستان
باید همه اتباع مملکت بدون درنظرداشت جنسیت، نژاد ودین مساویانه به تعلیم وتربیه دسترسی داشته باشند. وهرنوع انحراف ازاین اصل جرم است.
2- بادرنظرداشت مواد قانون اساسی کشوربرای متوازن وباکیفیت ساختن معارف درسرتاسرکشورمراتب آتی راباید درنظرگرفت. و اولترازهمه برای هرچه غنی ساختن آن درمشارکت بامردم بخصوص علما، دانشمندان، اهل خبره، متنفذین قوم وعلمای دینی کارنظری وتطبیقی صورت بگیرد. تاباشد به امید خدای توانا به این آمال خویش پیروز وسربلند بدرآئیم.
3- معارف باکیفیت :
1- معلم وارد که به تدریس،میتود اصول تدریس آشنائی کامل داشته باشددرمکاتب جذب شده وتعداد معلمین وشاگردان به هرصنف نظربه نورم وزارت معارف عیارگردد.
2- مدیرمسلکی واکادمیک که بلدیت کامل به شیوه های مختلف درسی واداری داشته باشد به مکاتب توظیف گردد.
3- مواد درسی لازم که مشکلات شاگردان راحل کند دراختیارمکاتب گذاشته شود.
4- معیادساعات درسی اضافه ترگردد، 2 نیم تا 3 ساعت برای شفت یک مکتب، معلم وشاگرد کافی نیست وسبب عقب ماندن نورم درسی یکسالۀ معلمان وشاگردان میگردد.
5- درهمه مکاتب خصوصآمکاتب متوسطه ولیسه، لابراتوارها وکتابخانه ها مجهزباوسایل ایجاد وافراد مسلکی وکارکن درآن گماشته شود تا سطح دانش شاگردان ومعلمان را درسطوح مختلف حل نماید.
6- پلان منظم درسی یکساله توسط معلمان آماده گردد وروزمره ازروند وچگونگی آن ارزیابی گردد.
7- مدیران مکاتب ارفعالیت معلمان وشاگردان ارزیابی نموده وآنها راتقدیر وتشویق نمایندتادرکسب دانش شاگرد وفعالیت معلم افزود گردد.
8- باید پروگرام های داخل وخارج تربیۀ معلم طویل گرد، ورکشاپها وسیمینارهای وقفه یی برای معلمین داخل خدمت واعضای اداری وتدریسی مکاتب دایر شود.
9- باوزارت تحصیلات عالی مواددرسی وسیستم کریدت معلمین داخل خدمت مفاهمه گردد تا سیستم درسی وکریدت معلمین داخل خدمت وخارج خدمت موازی باهم گردد.  
10- به معاشات معلمین افزوده شود که معلم علاقه مند کاردومی نشود. کاردومی باعث تنگی وقت شده ومعلم آماده گی کامل به صنف نمی داشته باشد (  ازدیاد معاش مامورین درصورت کنترول نرخ ازطرف شاروالی مفیداست درغیر آن معنی ندارد.)
11- اداره مکتب ازشیوه فعالیت شاگردان به اولیای آنها وقتآ فوقتآ به تماس شده ودرصورت ضرورت ازآنها کمک ومشورت بدست آورند.
12- مکاتب خصوصی بادرنظرداشت قانون اساسی ومقررات وزارت معارف ایجاد شوند تارقابت میان مکاتب بوجود آید که درکیفیت تعلیمی وتربیتی خیلی ارزنده میباشد.
13- نصاب تعلیمی هرسه سال باید تجدیدنظرشود ومطابق اساسات جدید تعلیم وتربیه مسایل نو شامل نصاب گردد.
14- به شاگردان سیر علمی فراهم شود زیرا آموزش علمی مؤثرترازآموزش نظری است.
15- فعال ساختن لابراتوارها درمکاتب وتهیه مواد سمعی وبصری درتمام مکاتب مرکز وولایات کشور.
16- اصدارهدایات واوامربرای ریاست های معارف ولایات قبل ازفرارسیدن سال تعلیمی وبه موقع ان غرض اجراات لازم کاری.
17- تجدیدنظردرمفردات پروگرام های درسی مکاتب وتطبیق رشته بندی درصنف دوره ثانوی ( ساینس واجتماعیات ).
18- تدویرورکشاپ ها وسیمینارها برای استادان علی الخصوص درمضامین ساینس وریاضیات درتمام ولایات کشور.
19- طبع کتب رهنمآ برای معلمین به سطح کشوربه شکل مدرن آن.
20- اعطای بورس های مشاهداتی ومیتودیکی قصیرالمدت وطویل المدت برای معلمین واعضای علمی ومسلکی نظارتی درسطح کشور.
4- معارف متوازن :
1- فضای مناسب درسی درسراسرکشورمهیا گردد.
2- تقسیم مواد درسی درعین زمان به تمام مکاتب یکسان باشد.
3- معلم خوب ومسلکی درسرتاسرکشورجذب شود.
4- رسانیدن مواد لابراتواربه تمام کشوریکسان شود.
5- داشتن کتابخانه درسرتاسرمکاتب کشورآماده گردد.
6- کنترول ونظارت ازصورت درس ومواد درسی ازطرف مردم، علما، دانشمندان واولیا صورت بگیرد.
7- داشتن مواد درسی ( میز، چوکی، تخته وغیره ) درسرتاسرمکاتب کشوریکسان توزیع شود.
8- افزودی معلمین طبقه اناث برای مکاتب دختران جدآدرنظرگرفته شود.
9- برای تامین امنیت ازشوراهای دفاع ازمکاتب کمک خواسته شود.
10- برای صحت یابی شاگردان سهولت های جدی مراکزصحی درنظر گرفته شود.
11- موضوعات اداری مکاتب جدآ مورد توجه قرارگیرد ومتداوم ازطریق نظارت چیان کنترول شود.
12- تعلیم وتربیه اسلامی درافغانستان به عین مشکلات مواجه است که تمام شرایط باید درنظرگرفته شود.
13- دراصلاح مالی وکنترول مصارف توجه مبذول شود.
14- تدریس به زبان های مادری درهرنقطه کشورکه مکاتب وجود دارد باشیوه های جدید درسی درنظرگرفته شود.
15- ارتقا وانکشاف پروگرام های تعلیمات ابتدائی.
16- دستوردهی به پروگرام های موجود به هرسطح که جوابگوی حمایت ازانکشاف معارف باشد.
17- تریننگ ها بدون درنظرداشت مسایل تفریقی تهیه وترتیب گردد.
18- دخیل ساختن تحصیلات عالی درین راستا.
بناآ کمیسیون مرتبه که قبلآ مورد تصویب قرار گرفته است موظف میگردند که ازمواد فوق بررسی دقیق وهمه جانبه نموده وگذارش خویش را متداوم به مقام محترم وزارت تقدیم نمایند.


لایحه وطرزالعمل کاری صندوق معلم
مقدمه :
صندوق قرضه معلمین به منظور حمایت ازمعلمین کشور وارائیه کمک های مادی به این قشر عظیم ودوران ساز تا سیس وایجاد گردیده بود که به نسبت اوضاع واحوال نابه سامان وتاسف انگیز طی سالهای گذشته وعدم بودجه مورد نیازنتوانست اهداف راکه برمبنای آن ایجاد شده بود تحقق بخشد.
خوشبختانه باپدیدآمدن شرایط نوین درکشوردراثرتوجه خاص دولت جمهوری اسلامی افغانستان ازاقشارموثرجامعه به خصوص معلمین که درامرتربیه اولاد وطن نقش بسزائی دارندبه اساس ماده 44 قانون اساسی کشوروطرزالعمل شماره 24 وزارت محترم مالیه وحسب هدایت مکتوب شماره 10789 مورخ 2/6/1384 ریاست محترم اداره امورتفاهمات کاری باریاست محترم خزاین وزارت مالیه صورت گرفته درنتیجه بودجه حساب 9017 صورت حساب صندوق معلم به طور امانت درحساب 600100 خزاین دولت انتقال یافته ومیتوان برای معلمین ازطریق میکانیزم معاشاتی فعلی مبالغ راغرض رفع مشکلات ایشان تحت شرایط مندرج این لایحه اجراات بعمل آورد وتعدیل لایحه صندوق معلم در(       ) فصل و(      ) ماده ترتیب گردید بعدازمنظوری مقام محترم وزارت قابل تطبیق میباشد.
فصل اول
شرایط اعطای قرضه

ماده اول :
اعطای قرضه برای تداوی معلمین مریض به اساس پیشنهاد اداره مربوطه به سلسلسه ریاست مربوطه به مقام وزارت و تصدیق ریاست محترم صحیه معارف مبلغ ( 5000 ) افغانی به قسط یکسال اعتبار ازتاریخ چک.
ماده دوم :
اعطای قرضه برای مراسم عروسی معلمین مجرد : برای ازدواج معلمین مجرد به پیشنهاد مدیریت مکتب مربوطه عنوانی مقام محترم وزارت معارف به سلسله ریاست معارف مبلغ ( 10000 ) افغانی به قسط یکسال اعتبار ازتاریخ چک.
ماده سوم :
اعطای قرضه برای ترمیم منازل معلمین نیزمطابق ماده دوم قابل اجرا میباشد.
فصل دوم
وجایب ومکلفیت های مدیرعمومی صندوق معلم وقرضه گیرنده

ماده چهارم :
مدیریت عمومی صندوق معلم مکلفیت دارد همه روزه اسناد قرضه معلمین را طی مراحل نموده وبه ترتیب استحقاق دریک ماه دومراتب یابیشترازآن اقدام نماید.
ماده پنجم :
اداره مکاتب مربوطه مکلفیت جدی دارند تااقساط قرضه معلمین خویشراازاستحقاق معاش شان وضع وبه حساب کود شماره ( 42307) راجع سازند.
ماده ششم :
تازمانیکه قرضه اول تصفیه نگردد معلم مقروض نمیتواند باردوم تقاضای قرضه را نماید.
ماده هفتم :
شعبات اداری وحسابی که مسئول اجرای معاش معلمین میباشد مکلف اند تااقساط قرضه حساب امانت صندوق معلم رابه اساس اطلاعیه مدیریت عمومی صندوق معلم وضع نموده کتبآ اطمینان دهند.
ماده هشتم :
معلمین که غیابت دایمی داشته تبدیل گردیده ویا غیررسمی ازکشورخارج میشوند اداره مربوطه مکلف است تاموضوع را رسمآبه مدیریت صندوق معلم وریاست استخدام خبرداده تاموضوع باقیداری آنها درج سوانح وعلم خبرگردد تادروقت مراجعه شخص ویاورثه شان غرض اجرای حقوق تقاعد به آنها محاسبه گردد.
ماده نهم :
درصورتیکه معلمین مقروض وفات مینمایند پول باقیداری شان مورد بخشش میباشد.
ماده دهم :
آنعده مامورین که دارای حفظ حقوق معلم میباشند مستحق قرضه شمرده نمیشوند.
فصل سوم
ماده یازدهم :

برای معلمین معارف ولایات کشوردرصورت تقویه وجوه امانت صندوق معلم ازطریق ریاست دولت جمهوری اسلامی افغانستان تخصیص ارسال خواهدشد.
فصل چهارم
ماده دوازدهم :

طرزالعمل کاری مدیریت عمومی صندوق معلم درمرکزوولایات:
1-    تعقیب وتحصیل اقساط قرضه ازمعلمین.
2-    حفظ اسناد دفاترعواید ومصارف.
3-    ترتیب استحقاق وجدول م 16 وکارت  م 10 برای معلمین.
4-    ترتیب راپورعواید ومصارف درختم هربرج به مقام محترم وزارت معارف.
5-    تعیین معتمد ودونفر هیئت غرض اخذچک استحقاق قرضه معلمین ازبانک وتوزیع آن برای معلمین.
6-    صلاحیت امضاء استحقاق و م 16 مطابق سایرحواله های معاشاتی قابل اجرا خواهد بود.
ماده سیزدهم :
تعدیل وازدیاد معیاد این لایحه ازطرف هیئت رهبری وزارت معارف منظور میگردد.
این لایحه ازتارخ منظوری مقام وزارت معارف نافذ وبه انفاذ این لایحه لوایح قبلی صندوق معلم ملغی قرارداده میشود.


 لایحه وظایف کمیسیون بررسی شهداء و مجروحین معارف بغلان
ماده اول:
این لایحه به غرض وارسی و تنظیم فعا لیت ها و اجراآت کمیسیون حادثۀ مورخه پانزده عقرب 1386 شهداء و مجروحین ولایت بغلان وضع میگردد .
اهداف کمیسیون:
ماده دوم :
اهداف این کمیسیون عبارتند از :
1-    عیادت زخمی های داخل بستر شفاخانه های کابل و سا یر ولایات .
2-    تهیه کمک های نقدی و جنسی مطا بق نورم های حسابی و مالی و قانون تدارکات برای خانواده های شهدا و مجروحین.
3-    انتقال زخمی های حادثات به شفاخانه های مربوط و به صورت لزوم دید به خارج از کشور .
4-    تهیه مصارف انتقال اجساد و مجروحین به خانواده های شان .
5-    تهیه گزارش ارقام احصایه از مجروحین و شهداء به هیات رهبری وزارت معارف .
6-    تهیه صورت مصارف ، پیشنهادات و سفارشات به مقام رهبری وزارت معارف .
وظایف کمیسیون :
ماده سوم :
کمیسیون دارای وظایف ذیل میباشد :
1-    تعین عضوء مسؤل غرض جمع آوری ارقام شهدا و مجروحین
2-    تعیین شخص مسؤل غرض تثبیت نیازمندی های مجروحین و خانواده شهدا.
3-    تعیین عضوارتباطی بین وزارت معارف و مؤسسات صحی مرکزی و ولایتی.
4-    تعیین شخص مسول غرض تهیه پیشنهادات اجرائوی یه مقام ذیصلاح.
5-    تعیین هیت توزیع مساعدت های مالی و جنسی به خانواده های شهدا و مجروحین.
6-    دادن گزارش مکمل مجروحین، اندازۀ توزیع مساعدت ها به خانواده های شهدا و مجروحین.
7-    دادن سفارش در صورت ضرورت غرض انتقال مجروحین به خارج از کشور.
مکلفیت کمیسیون:
1-    در جریان قرار دادن هیئات رهبری از مقدار مساعدت ها به خانواده های مجروحین و شهداء.
2-    تهیه لست مصارف کمیسیون توزیع مساعدت ها.
3-    توزیع مساعدت های نقدی و جنسی برای خانواده های شهداء و مجروحین مطابق قوانین مالی و حسابی.
4-    عملی نمودن اهداف مندرج این کمیسیون.
5-    اجراء و عملی نمودن سایر وظایفی که هیات رهبری به کمیسیون تفویض مینماید.
اعضای کمیسیون:
ماده پنجم:
اعضای کمیسیون قرار ذیل میباشند:                                                  
1-    ظهور افغان           رئیس کمسیسیون )
2-    سید مرتضی                       (عضو )
3-    اسد الله  ضمیر                       //
4-    شفیع الله شفیع                      //
5-    صفی الله ثبات                         //
6-    داکتر محمد سلیم احمدی            //
7-    محمد جعفر ساطع                     // 

 

لایحه وظایف کمیسیون رسیدگی به حالات اضطراری و حوادث

فصل اول
عمومیات
مبنی:
مادۀ  اول:
این لایحه بغرض رسیدگی به حالات یا حوادث اضطراری وغیرمترقبۀ که ازاثرآن معلمین، شاگردا ن وسائر منسوبین وزارت معارف آسیب می بینند، وضع می گردد.
اصطلات:
مادۀ  دوم:
1- حالت اضطرار:
حالتی است که ازاثرجنگ داخلی، خطرجنگ داخلی یا خارجی، اغتشاش وخیم، اعمال تروریستی، آفات طبیعی ویا حالت مماثل آن برای شاگردان، استادان وسائرمنسوبین وزارت معا رف درمرکزویا ولایت ومحلات کشورحادث می گردد.
2- جنگ داخلی:
حالتی است که اقوام ، احزاب، اجتماعات وافراد محلات مختلف کشورباهم درجنگ باشند وازاثرآن به شاگردان، معلمان، استادان ومنسوبین معارف خطرجانی یا مالی متصورباشد.
3- خطر جنگ داخلی یا خارجی:
حالتی است که احتمال قوی وقوع جنگ داخلی یاخارجیان متصورباشد که احتمال رسیدن آسیب یا ضررمالی ویا جانی برای شاگردان، معلمان، استادان ومنسوبین معارف موجود باشد.
4- اغتشاش وخیم:
حالتی است که مردم خلاف موازین وقوانین نافذه کشوردست به چنان تظاهرات واغتشاشات زنند که ازاثرآن بیم حادث شدن خطرات جانی و مالی برای شاگردان، معلمین، استادان و منسوبین معارف متصورباشد.
5- عمل تروریستی:
عملی است که دشمنان داخلی یاخارجی کشوربه ذرایع ووسایل مختلف موجب خطرات جانی ویا مالی برای شاگردان، معلمان، استادان و یا منسوبین معارف می گردد که ایجاب رسیدگی عاجل را می نماید.
6- آفات طبیعی:
آفات طبیعی عبارت از حادثاتی است که ازاثرآن وقایع غیرقابل پیش بینی چنان حادث می شود که موجب ضایعات مالی ویاجانی برای شاگردان، معلمان، استادان ومنسوبین معارف می گردد که ایجاب رسیدگی عاجل را می نماید.  
   اهداف
مادۀ سوم:
اهداف این لایحه عبارت اند از:
1- رسیدگی عاجل به احوال شاگردان، معلمان، استادان و منسوبین معارف که ازاثرحوادث ناشی ازاجزای مادۀ دوم این لایحه مجروح، مقتول و یا به نوعی ازانواع متضررشده اند.
2- احصائیه گیری دقیق مجروحین واجساد کسانی که ازاثرحادثه به آن مواجه شده اند.                      
3- تهیه ارقام درست خسارات مالی که به موسسات تعلیمی معارف درمرکزوریاست های مربوط معارف ولایات  وسایرتاسیسات معارف حادث شده.
4- مؤظف ساختن فوری وعاجل هیئت بررسی غرض حفاظت اشیاء واجناس مربوط به تأ سیسات معارف در مرکزوولایات کشور.
5- تهیه خدمات عاجل صحی ومساعدت مالی وجنسی درحدود احکام قانون وتوان مالی وزارت معارف، برای مصیبت زده گان حادثه.
6- انتقال عاجل مجروحین به نزدیکترین مؤسسات صحی کشورودرصورت ضرورت انتقال مجروحین غرض تداوی، به خارج ازکشوربه مصرف دولت.
7- عیادت، بررسی و نظارت ازاحوال مجروحین درمؤسسات صحی کشور.
8- تهیه ادویه لازم به هدایت داکترمعالج برای مریضان حادثه درموسسات صحی و درصورت ضرورت به محل بودوباش مجروحین.
9- سرپرستی ونظارت ازتهیه مساعدت های مالی و جنسی برای بازماندگان اشخاصی که ازاثرحادثه مجروح یا کشته شده اند.
10-  تهیه مساعدت مالی دوامدارو امکانات کاریابی برای معلولین حادثه.
11- درحدود امکان مالی دولت، تهیه سرپناه برای آنانیکه ازاثرحادثه تروریستی محل سکونت شان تخریب گردیده است.
12- درصورت ضرورت فرستادن تیم صحی به محل وقوع حادثه.
 
فصل دوم
تشکیل کمیسیون

تشکیل کمیسیون:
مادۀ چهارم:
وزارت معارف غرض تحقق اهداف مادۀ سوم این لایحه، کمیسیون رسیدگی به احوال آنانیکه ازاثرحوادث مندرج مادۀ دوم این لایحه مجروح یا مقتول گردیده ویا به نوعی ازانواع متضررگشته اند، کمیسیون های مرکزی وولایتی را ایجاد می کند.
وظایف و مسؤلیت های کمیسیون های مرکزی وولایت :
مادۀ پنجم:
وظایف کمیسیون مرکزی:
کمیسیون مرکزی رسیدگی به احوال مجروحین ومقتولین دارای وظایف ذیل می باشند:
1- جمع آوری ارقام مجروحین و مقتولین حادثه توسط شخص یا اشخاص مسؤل که به این منظورتوظیف می گردند.
2- تثبیت نیازمندی های مجروحین و مقتولین و پیشنهاد رفع نیازمندیهای شان .
3- پیشنهاد رفع نیازمندی های فامیل های مجروحین، مقتولین و آسیب دیدگان، درحدود امکانات مالی.
4- تعیین عضو یا اعضای ارتباطی بین وزارت معارف درمرکزوریاست های معارف درولایات، غرض جمع آوری معلومات دقیق ازاحوال مجروحین واحصایه مقتولین وخسارات واردۀ حادثه.
5- ارایه پیشنهادغرض تهیه مساعدتها برای مصیبت رسیدگان، به مقام وزارت درمرکز وریاست معارف مربوط درولایات ومحلات.
6- تعیین هیئت توزیع مساعدت های مالی و جنسی درحدود احکام قانون وامرمقام ذیصلاح.
7- تهیه گزارش روزمره ازاحوال مجروحین درموسسات صحی به کمیسیون مرکزی ودرولایات به کمیسیون ولایتی.
8- ارایه سفارش مطابق نظرهیأت صحی غرض انتقال مجروحین به خارج ازکشورغرض تداوی عاجل شان.
9- تهیه کمک های نقدی و جنسی درحدود احکام قانون وتوان مالی دولت، برای مجروحین وپای وازان شان در موسسات صحی و درصورت ضرورت درمحلات رهایشی شان.
10- تهیه مساعدت مالی ودرصورت ضرورت جنسی درحدود احکام قانون به شخص مجروح وفامیل های مقتولین.
11- تهیه وتدارک منابع تمویل مساعدتهای مالی و جنسی، ازاشخاص داخلی وخارجی یا کمک های ملی و موسسات بین المللی یا دول خارجی.
12- اخذ همکاری مقامات ذیربط کشور.
مکلفیت های کمیسیون های مرکزی و ولایتی:
مادۀ ششم:
کمیسیون مرکزی وولایتی دارای مکلفیت های ذیل می باشند:
1- ارایه گزارش مکمل ازوضعیت صحی مجروحین از طریق کمیسیون مربوطه ، به مقام وزارت.
2- تهیۀ لست مصارف و اندازۀ مساعدت های نقدی و جنسی برای اشخاص مصاب درحادثه.
3- تشخیص اندازۀ مساعدت به هر مجروح وفامیل های مقتولین.
4- توزیع مساعدت های نقدی وجنسی درحدود احکام قانون و امرمقام وزارت به مجروحین وفامیل های مقتولین.
5- تعمیل احکام مندرج این لایحه دراسرع وقت،غرض رسیدگی به احوالیکه پیش بینی نشده.
6- اجراء وعملی نمودن سایروظایفی که هیأت رهبری به کمیسیون تفویض می کند.
فصل سوم
اعضای کمیسیون

اعضای کمیسیون های مرکزی و ولایتی:
مادۀ هفتم:
(1) اعضای کمیسیون مرکزی:
اعضای کمیسیون مرکزی رسیدگی به احوال مصاب به حوادث ناشی ازحالات مندرج مادۀ دوم این لایحه، عبارت اند از:
1- معین کادری و مالی، بحیث رئیس
1- رئیس اداری، بحیث معاون.
2- رئیس امنیت، بحیث عضو.
3- رئیس حارندوی، بحیث عضو.
4- رئیس تفتیش، بحیث عضو.
5- رئیس مکاتب شهر، بحیث عضو.
6- رئیس پلان، بحیث عضو.

(2) اعضای کمیسیون ولایتی:
اعضای کمیسیون ولایتی ومحلات کشورعبارت اند از:
1- رئیس معارف ولایت مربوطه، بحیث رئیس.
2- مدیر اداری، بحیث معاون.
3- مدیر تفتیش، بحیث عضو.  
4- معاون ولایت، بحیث عضو.
5- آمر حارندوی، بحیث عضو.
فصل چهارم
احکام نهائی

کمیته ها:
مادۀ هشتم:
وزارت معارف می تواند عندالموقع ودرصورت ضرورت، برای رسیدگی به حالات عاجل و ضروری غرض رسیدگی به احوال شاگردان، معلمین، استادان وسایرکارکنان معارف کمیته های رسیدگی به احوال منسوبین معارف رادرمرکزوولایات یامحلات آسیب دیده تاسیس نماید.
انفاذ
مادۀ نهم:
این لایحه بعد ازامضای مقام وزارت نافذ می گردد   


لست طرزالعمل های ریاست های مرکزی وزارت معارف

شماره    ریاست    طرزالعمل ها، مقرره ها ولوایح    منظورشده توسط کی    تاریخ منظوری    تعداد اوراق
1        عرصه قانون، مقرره ها، لوایح وطرزالعمل های معارف            4
2    تدریسات مسلکی    طرزالعمل تعلیمات عالی مسلکی شبانه    رئیس مسلکی    1/12/1381    4
3    تدریسات مسلکی    طرزالعمل ارزیابی اسناد تحصیلی    مقام وزارت ورئیس مسلکی    19/1/1384    3
4    تدریسات مسلکی    طرزالعمل اخذامتحان دولتی برای تعلیمات عالی مسلکی    //        4
5    تدریسات مسلکی    طرزالعمل پذیرش مجدد شاگردان مکاتب مسلکی که ازتحصیل بازمانده اند    مقام وزارت    13/10/1384    7
6    حارندوی    طرزالعمل کاروفعالیت دافغانستان حارندوی تولنه    مقام وزارت    1382    7
7    تعلیمات عمومی    طرزالعمل کمیسیون ارزیابی اسناد متعلمان بیرون از مرز            5
8    تربیه معلم    مقرره حقوق وامتیازات استادان    رهبری ریاست تربیه معلم    1384    8
9    تربیه معلم    لایحه شمول درلیلیه ها    کمیته و مدیریت پروگرام ها    1380    9
10    تدریسات مسلکی    لایحه لیلیه ها موسسات عالی ومکاتب مسلکی    مقام وزارت     1383    6
11    یونسکو    اساسنامه کمیسیون ملی یونسکو    رئیس جمهور        9
12    تدریسات مسلکی    طرزالعمل امتحانات تعلیمات تخنیکی ومسلکی    مقام وزارت     1383    4
13    تربیه معلم    لایحه کتابخانه ها وکتابداران    مدیریت پروگرام ها    1380    9
14    امورتربیتی    لایحه وظایف معلمان رهنما    رئیس امورتربیتی محمد رحمتی          5
15    تدریسات مسلکی    لایحه کارعملی شاگردان    مقام وزارت     1384    4
16    تدریسات مسلکی    لایحه تولید وفروش مکاتب وموسسات تعلیمی حرفوی    مقام وزارت    1383     5
17    تدریسات مسلکی    لایحه مکلفیت درسی استادان مکاتب وموسسات تعلیمات تخنیکی ومسلکی    مقام وزارت    1384    4
18    تعلیمات ابتدائی    لایحه امتحان مکاتب ابتدائی            8
19    تدریسات مسلکی    لایحه شمول واخراج شاگردان            5
20    تعلیمات ابتدائی    لایحه وظایف دیپارتمنت ها درمکاتب ابتدائی    ریاست موصوف        3
لست ترتیب وتدوین مقرره ها وطرزالعمل های جدید ریاست های مرکزی
شماره    ریاست مربوط    موضوع    تاریخ ترتیب مسوده اول    تاریخ ترتیب مسوده دوم     تسلیم دهی به کمیته تقنین     تاریخ نهائی
1    پلان     لایحه سیستم نظارت، ارزیابی ورهنمائی     1385    1386    داده شده    
2    تعلیمات مسلکی    طرزالعمل ارزیابی اسناد تحصیلی     1385    1386    داده شده   
3    پلان     طرزالعمل برای بازسازی تعمیرمکاتب    1385           
4    ریاست امورتربیتی    اساسنامه انجمن دانش آموزان    1386           
5    ریاست امورتربیتی    اساسنامه انجمن اولیا ومربیان    1386           
6    ریاست امورتربیتی و ریاست پلان    شورای حمایت ازمعارف    1386        داده شده    
7    ریاست پلان    جذب فارغان پوهنتون به حیث معلم    1386        داده شد   
8    ریاست پلان    لایحه یونیفورم برای شاگردان ومعلمین    1386        داده شده   
9    ریاست پلان    طرح وتدوین موافقت نامه     1385        داده شده    
10    مشاورحقوقی وزارت     مقرره تاسیس موسسات تعلیمی خصوصی     ربع 4 (1385)    1386    داده شده     نهائی شد
11    ریاست پلان    موافقت نامه بین وزارت معارف وموسسات تعلیمی خصوصی     1386           
12    ریاست پلان    رهمنود گزارش دهی     1386           
13    روابط بین المللی     طرز توزیع بورس های تحصیلی     1386        داده شده    
14    ریاست پلان    لایحه نامگذاری مکاتب     1386    1386    داده شده    
15    ریاست پلان    طرح ایجاد لایحه مکاتب کوچی    1386    1386    داده شده    
16    ریاست پلان    لایحه ثبت موسسات تعلیمی خصوصی      1385    1386    داده شده    
17    ریاست پلان و
مشاور حقوقی     لایحه شمول شاگردان درلیلیه     1386    1386    داده شده    
18    ریاست پلان    پالیسی درمورد اطفال معیوب    1386           
19    ریاست پلان    پالیسی درمورد مکاتب دهاتی    1386           
20    ریاست پلان    پالیسی درمورد ضدخشونت درمعارف     1386           
21    استخدام     لایحه استخدام کارمندان ومعلمین     1386        داده شده     نهائی شد
22    مدیریت تحریرات ریاست دفتر    مقرره توزیع نمرا ت زمین     1386    1386    داده     نهائی شد
23    امورتربیتی     لایحه وظایف جامع تربیتی     1386    1386       
24    ریاست پلان     طرزالعمل صدور جوازوثبت موسسات تعلیمی خصوصی    1386           
25    ریاست پلان    اجازه نامه موسسات تعلیمی خصوصی     1386           
26    روابط بین المللی     ارزیابی اسناد تعلیمی خصوصی اسلامی درداخل وخارج    1386        داده شد ه   
27    ریاست پلان    لایحه درمورد متوازن وباکیفیت ساختن معارف     1386        داده شدعه   
28    ریاست پلان    لایحه خاص برای تشویق کارکنان معارف     1386        داده شده   
29    تعلیمات اسلامی    لایحه شمول درلیلیه ها    1386           
30    ریاست پلان    طرزالعمل کمیسیون امتحانات    1386           
31    ریاست پلان    رهنمود درمورد ارزیابی و امتحان ازشاگردان    1386           
32    ریاست پلان    ایجاد شورای تساوی حقوق وتیم خاص جندر    1386           
33    ریاست پلان    سیستم نظارت ارزیابی ورهنمائی اداری ومسلکی و علمی معارف    1386           
34    کمیته تقنین     حقوق وامتیازات اعضای علمی و مسلکی     1386    1385       
35     کمیته تقنین     قانون معارف    1386    1386    داده شده   
36    تعلیمات اسلامی    لایحه شمول درلیلیه ها    1386           
37    ریاست پلان     طرزالعمل کمیسیون امتحانات    1386           
38    ریاست پلان     رهنمود درمورد ارزیابی وامتحان ازشاگرد    1386           
39    ریاست پلان    ایجاد شورای تساوی حقوق وتیم خاص جندر    1386           
40    مشاورحقوقی    حقوق وامتیازات اعضای علمی ومسلکی    1385           
41    تدریسات مسلکی    مقرره تعلیمات تخنیکی، مسلکی وحرفوی    1386           
42    خانم یارقین    لایحه جامع تربیتی     1386           
43    ریاست پلان     طرزالعمل کمیسیون نهادها    1386           
44    ریاست پلان    لایحه جذب فارغان پوهنتون ها به حیث معلم    1386           
45    ریاست پلان     لایحه معارف متوازن وباکیفیت     1386           
46    رادیوتلویزیون تعلیمی وتربیتی     مقرره وحقوق وامتیازات کادرعلمی ونشرات تلویزیون    1386           
جدول تشریحی طرزالعمل ها ومقرره ها
شماره    ریاست    نام مقرره یاطرزالعمل    عناوین تحریرشده درمقرره وطرزالعمل
1    تدریسات مسلکی     پذیرش مجددشاگردان     شاگردان صنوف دهم، یازدهم، دوازدهم که ازتحصیل بازمانده.
شاگردان که فارغ موسسه تعلیمی میشوندسند فراغت برای شان داده میشود.
شاگردانیکه دوره پنج ساله را طی میکنند فارغ13 رابه معادل 14 به جامعه تقدیم میدارد.
لغومکاتب مسلکی وهوتل داری، تکنیشن، لابراتوار.
شاگردانیکه معذرت دارند.
2    تدریسات مسلکی    تعلیمات عالی شبانه     تنظیم بهترامورمربوط تعلیمات عالی شبانه.
پیشبردامورتعلیمات عالی شبانه.
توظیف استادان به اساس رشته وتجربه کاری مستحق شدن حق الزحمه کارکنان شبانه.
اخذمنظوریوتدوین پلان تعلیمی ومفردات درسی.
محل تدویروایجادتعلیمات عالی شبانه.
تعین ساعات درسی تعلیمات شبانه باساس جدول.
لایحه وطرزالعمل های امتحانات.
ترتیب سوالات امتحانات.
3    تدریسات مسلکی     ارزیابی اسناد تحصیلی     ارزیابی دقیق اسناد خارج ازمرز.
درج فیصله های کمیسیون درکتاب ثبت تدویرجلسات تحت ریاست معین تدریسی.
مواصلت اسنادارزیابی بریاست روابط بین المللی .
درصورتیکه مکتب راجسترشده باشدونتایج سال های قبل موجودباشدمحول به امتحان گردد.
تکمیل (20) فیصدنمرات درسالهای قبل تصمیم اعضای کمیسیون.
درصورت که اسناد تعلیمی مورد تائید کمیسیون قرار نگیردشاگرد ناکام شناخته شود.
جای مناسب برای اخذ امتحان.
فارغ صنف 12 و 14 نمیتوانند درولایات ارزیابی گردد.
4    حارندوی    حارندوی تولنه یاسکوت چیست؟    تعریف حارندوی
هدف ازایجاد حارندوی.
شعار، تعهد، قانون، وظایف، کرکتر، مسئولیت ها، تشکیلات، علامات، اجتماع، سلام، قول.
5    تربیه معلم         پلان تعلیمی رشته های مختلف، مضامین،لکچر، کارعملی، سیمینار، سیرعلمی، ساعات درسی سمسترها.
6    ریاست پلان    طرزالعمل تاسیس وارتقای مکاتب    ساختارمعارف، طرزالعمل تاسیس معیارهای مکاتب(صنف 1- 12 )
معیارهای لیلیه ( صنف 1 – 12 )
شپی لیسه، کوچی ها، امورتربیتی، مسلکی وتخنیکی، بخش لیلیه مسلکی وتخنیکی.
مدارس دینی، دارالحفاظ، پلانگذاری موقت، تربیه معلم، بخش لیلیه تربیه معلم.
استخدام اجیران معارف، سواد حیاتی
7    شورای علمی    استخدام استادان، معلمان وکارمندان    تنظیم اموربهتراستخدام، استخدام طبق قانون مامورین ایجادکمیسیون به این منظور، مکلفیت های کمیسیون تقررجدید،کمیته کاریابی، احصائیه کمبودی ها.
8    کمیته تقنین     حقوق وامتیازات اعضای علمی ومسلکی     اهداف واصطلاحات شرایط استخدام اعضای علمی، ترفیع، مکلفیت ها،احکام نهائی.
9    تربیه معلم    شمول درلیلیه های تربیه معلم    شرایط شمول، شرایط بودوباش درلیلیه، وظایف محصلان لیلیه، نظم ودسپلین، احکام متفرقه.
10    تعلیمات ابتدائی    وظایف دیپارتمنت مکاتب ابتدائی    وظایف دیپارتمنت علوم دینی، اصول صنفی، ادبیات دری پشتو، ریاضیات وکارعملی، تربیت بدنی، مجلس استادان، پلان های کاری، کتاب درسی، کتاب ثبت گزارشات، مواد ممد درسی.
11    یونسکو    اساسنامه کمیسیون ملی یونسکو    مقدمه
اهداف ووظایف ارگانهای کمیسیون.
12    تربیه معلم    کتابخانه وکتابداران تربیه معلم    احکام عمومی، اصلاحات، طرزاستفاده ازموادکتب، کتابخانه، تشکیل واستخدام، وظایف ومکلفیت ها، احکام متفرقه.
13    امورتربیتی     وظایف معلمان رهنما    خصوصیات فردی، فعالیت درمکتب، امورکلی، دانش آموزان، بررسی مسایل ومشکلات، تاسیس صندوق مکاتبه، تاسیس وفعال سازی انجمن اولیا ومربیا، انتخاب شاروال(شهردار) مکتب، اجرای دقیق مقررات، تذکرات.
14    تدریسات مسلکی    کارعملی شاگردان    کارعملی شاگردان دردستگاه ها
ورکشاپهای تخنیکی، تعلیمی، مزارع، تصدیها وادارات.
15    تدریسات مسلکی    تــــــولید وفـــــروش مـــــکاتب و موسسات تعلیمی حرفوی    تنظیم فعالیت های تولیدی وفروشات، اصطلاحات، طریق فروش، محصولات ورکشاپهای تعلیمی، قیمت محصولات، تولیداتقیمت گذاری شده، مغازه داری وبل فروشات، عواید، محاسبه، سنجش، مصارف،قیمت گذاری، مقدارتولیدات.
16    تدریسات مسلکی    لایحه مکلفیت درسی استادان مسلکی    تخصص داشتن استادان تدریسات مسلکی، کتگوری های استادان، مملفیت درسی ، معلمین مستحضر، معلمین کتابدار، معلمین که درکمیته ها کارمیکنند، معلمین که درایام تعطیل کارمیکنند.
17    تعلیمات ابتدائی    لایحه امتحان مکاتب ابتدائی    تعریف امتحان، شروع وختم سال تعلیمی، وقت وطرزگرفتن امتحان، عذرمعقول، امتحان سویه، شرایط، نورم تعین وظایف نظارت کننده، وظایف نظارت کنندگان، تعیین نمره لیاقت معلم، کمیته حفظ ومراقبت، کمبته تماس بااولیای شاگردان، کمیته امورتعلیمی وتربیتی.
18    تدریسات مسلکی    طرزالعمل امتحانات تعلیمات تخنیکی و مسلکی    انواع امتحان، طریق اخذامتحان، تعداد امتحان درطول سال، اوقات امتحان مناطق سردسیر، امتحان نظری وعملی، امتحان تحریری سالانه دوره لیسه، امتحان تحریری وتقریری، فیصدی حاضری شمولیت، نمرۀ کامیابی.
19    تدریسات مسلکی    لایحه لیلیه ها موسسات عالی ومکاتب مسلکی    احکام عمومی، شرایط شمول ورهایش مکلفیت های شاگردان، طرز اداره درلیلیه درمراکزو ولایات ، احکام متفرقه.
20    تعلیمات ابتدائی    لایحه وظایف دیپارتمنت ها در مکاتب ابتدائی    ترتیب پلان ها
آماده کردن کتاب های درسی
ترتیب کتاب ثبت گزارشات
تهیه مواد ممد درسی
ترتیب لایحه مجلس استادان

 

دولت جمهوری ئموکراتیک افغانستان
مقرره آرشیف ادارت دولتی

فصل اول
احکام عمومی

ماده اول :
این مقرره مطابق به حکم فقرات 2- 3- 6 و 7 ماده سوم مقرره اصلاحات اداری بمنظور ایجاد همآهنگی درمجاری امور وبه مقصد تعقیب روشهای متحدالشکل ادارۀ آرشیف درامورارسال ومرسول – حفظ اوراق وامحای آن وضع گردیده است.
ماده دوم :
اصطلاحاتیکه درین مقرره وضمایم آن بکاربرده شده حین تعبیروتفسیرمتن مفاهیم ومعانی آتی راافاده بکند :
1-    اداره آرشیف : ادراه ایست که وظایف ارسال ومرسول وحفظ اوراق را همزمان بعهده دارد.
2-    شعب مبداء : شعباتیکه درداخل تشکیل یک واحد اداری بوده وازنظرامورآرشیف مرسل مکاتیب واوراق میباشد.
3-    شعب آخر : شعباتیکه درداخل تشکیل یک واحد اداری بوده وازنظرامورآرشیف مرسل الیه مکاتیب واوراق میباشد.
4-    دفتروارده وصادره : عبارت ازدفاتری است که بکمک آن امورثبت مکاتیب واوراق شعبات مبدا واخر درآن معامله میشود.
5-    رسیدات :  عبارت ازدفاتری است که بکمک آن امورتسلیم گیری اوراق ومکاتیب صورت میگیرد.
6-    آمر : شخصی است که درراس اداره ایفای وظیفه میکند.

فصل دوم
تشکیل ووظایف اداره آرشیف

ماده سوم :
جهت نیل به اهداف ماده اول این مقرره اداره آرشیف به اجرای وظایف آتی مکلف میباشد.
1-    مکاتیب وارراق مربوطه را بوقت وزمان آن بدون معطلی بیمورد وبه زودترین فرصت ممکنه ازمرسل به مرسل الیه برساند.
2-    کمیت وکیفیت اوراق ومکاتیب را به عین وضع حفظ نماید.
3-    محرمیت واسرارآنرا محفوظ نگهدارد.
4-    قبل ازحفظ – اوراق ومکاتیب را مورد رسیدگی قرارداده بعدآ بقید فهرست وتطبیق بادفاتر وارده وصادره مربوط طبق شرایط متذکره این مقرره تسلیم وحفظ کند.
5-    دفاتر ادارۀ خودرابعدازختم کارآن به یک فهرست منظم نگهداری نماید.
6-    ترتیبات موثر اتخاذ کند که اوراق ازضایعات وتاثیرات منفی محیطی وباکترلوژی واامثال آن محفوظ بماند.
ماده چهارم :
به منظورتامین وظایف اساسی متذکره مواد اول وسوم اداره آرشیف درحالیکه تحت اثرمستقیم آمراداری است دارای تشکیل ووظایف آتی میباشد :
1-    آمریت آرشیف : ازحسن تدویر – تنظیم وانسجام درست کلیه امورمربوط ادارۀ آرشیف مکلف ومسئول میباشد.
2-    شعبه اجرائیه : تحویل گیری مکاتیب واوراق وارده وصادره وتوزیع وتسلیم دهی آنهارا موافق به شرایط متذکره تعلیمات نامه ولایحه وظایف آرشیف اجرامیکند.
3-    شعبه حفظیه : کلیه مکاتیب، اوراق ودفاتروامثال آنرا بافهرست های آنها مطابق جزئیات متذکره تعلیمات نامه و لایحه وظایف آرشیف دایرباین موضوع ازهرحیث مصئون نگهداری میکند.
4-    شعبه مخزن دایمی آرشیف : اوراق را که حفاظه آن برای یک مدت معین ایجاب کند نگهداری مینماید.
5-    موظفین پوسته رسان : مکاتیب واوراق مربوط رامطابق تعلیمات نامه به مراجع آن میرساند.
ماده پنجم :
واحد های که اداره آرشیف ندارند تمام وظایف آرشیف طبق این مقرره بدوش مامور موظف وارده وصادره شعبه آن میباشد.

فصل سوم
تحویلخانه ها ومخزن های اوراق

ماده ششم :
اوراق درتحویلخانه های سرپوشیده، سطح کانکریتی، مصئون وعاری ازرطوبت که دارای مجرای هوای آزاد وروشنی کافی هرگونه وسایل وقایه وحفاظه ازآفات وعوارض باشد بداخل الماری های اساسی محافظه میگردد.
ماده هفتم :
درتحویلخانه وسایل ضدحشرات مصئونیت ازتاثیرات باکترلوژی وضدحریق وهمچنان ترتیبات تنویروروشنی وامثال آن حتمآ پیشبینی مهیا وموجود گردد.
ماده هشتم :
دروازه های عمومی تحویلخانه های آرشیف درموقعیکه استفاده ازآن بعمل نمی آید قفل ومسدود گردد.

فصل چهارم
امحای اوراق

ماده نهم :
اوراق حفظیه که محتوای آن فاقد اهمیت های حقوقی – قانونی – قضائی – مالی وحسابی – اداری وامثال آن بوده وبرای مراجعات بعدی مؤثریت نداشته ویامطابق به قوانین ومقررات مخصوصه آنها تابع مرورزمان قراریافته باشد مطابق به احکام این مقرره به اساس تشخیص وترتیب فهرست آن ازطرف هیئت موظف ومنظوری مقامات صالحه هرواحد اداری با        درنظرداشت جداول امحای اوراق شماره ( 1و 6 ) حریق میگردد.
ماده دهم :
اوراق متذکره ماده نهم این مقرره که درخود شعبه مبدآ موجود بوده وبه آرشیف تسلیم داده نشده باشددرختم هردوسال بادرنظرداشت احکام این مقرره حریق میگردد.
ماده یازدهم :
شعبه حفظیه آرشیف هرواحد اداری درختم هرچهارسال ومخازن آرشیف درختم هرده سال نمایندگان شعب مبدآ راجهت تجدید نظردرمورد ارزش حفظ اوراق تحت حفاظۀ خود دعوت وبه اساس تشخیص فهرست مرتبه آنها قابلیت حریق اوراق ادارات را مطابق ماده نهم این مقرره تثبیت میکند.
ماده دوازدهم :
نمایندگانی که جهت تشخیص وتثبیت ارزش حفظ اوراق وحریق آنها تعیین میگردند به پیشنهاد شعبات مبداء ازجانب آمر اعطای درجه اول ان واحد بطوریکه یک یادونفرآنها ازجمله مامورین خودشعبه مبداء ویک نفرازسایرادارات همان واحدباشد به صواب دید مقام ذیصلاح تعیین میگردد.
ماده سیزدهم :
هیئت های تعیین وتثبیت ارزش حفظ اوراق بادرنظرگرفتن حکم ماده نهم این مقرره اسناد غیرقابل حفظ ومستلزم حریق را به کمال دقت ازهرحیث مورد رسیدگی قرارداده وبعدازتطبیق به دفتروارده وصادره فهرست آنرا دردفترمخصوص امحا درج نموده وبعد نمره دفترامحا را دردفتر وارده وصادره وفهرست معامله مینماید.
ماده چهاردهم :
اوراق که مطابق به احکام این مقرره قابل حریق تشخیص وتثبیت گرددبعدازتدقیق کمیسیون اداری هرواحد مربوط – ومنظوری امر اعطای درجه اول به حضورهیئت معتمد باصلاحیت حریق میگردد.
ماده پانزدهم :
شعبات مبداء مطابق روحیه این فصل مکلف اند تابه غرض جلوگیری ازتراکم اوراق درشعبات حفظیه ومخزن آرشیف اوراق غیرضروری شان را به وقت وزمان معینه آن مطابق به احکتم این مقرره امحا نمایند.

فصل پنجم
احــــکام متــــفرقــــه

ماده شانزدهم :
تمام مکاتیب واوراقیبکه بین شعب داخلی هرواحد اداری ارسال میشود توسط خودشعبات مذکورمبادله شده وبه اداره آرشیف محول نمیگردد.
ماده هفدهم :
شعبات مبداء مکلفند درمکاتیب واوراق مربوط شان تمام خصوصیات ارتباطی را دررسیدن مکاتیب به مراجع ذیعلاقه سهولت واقع نماید. ازقبیل نمره ، سابقه ، اسم شعبه ، اداره وواحد مرسل ومرسل الیه ئامثال آن را مطابق تعلیمات نامه آرشیف توزیع کند.
ماده هژدهم :
پاکت، مکاتیب واوراقیکه موافق به احکام تعلیمات نامه آرشیف نباشد ازطرف اداره ارشیف پذیرفته شده به غرض اصلاح به شعبات مبداء مستردمیگردد.
ماده پانزدهم :
شعبه آرشیف درختم هرسال درصورت موجودیت شعبه تفتیش ازطرف شعب تفتیش هرواحد ودرغیر ان ازطرف هیئت ازجانب آمراداری تعیین میگردد مطابق تعلیمات نامۀ آرشیف مورد بررسی قرار میگیرد.
ماده بیستم :
امورآرشبیف قوای مسلح خلق افغانستان ووزارت امور خارجه که به شرایط ارشیف مرکزی مساعدباشند میتوان ازروش مخصوص آرشیف مرکزی استفاده نمود.
ماده بیست ویکم :
امورآرشیف بانک ها وشرکت های دولتی درصورتیکه شرایط بخصوصی داشته باشند تابع مقرره ولوایح خاص انها میباشند.
ماده بیست و دوم :
برای سهولت بیشتر وتطبیق بهتراین مقرره ، تعلیمات نامه ولایحه وظایف کارمندان آرشیف وشعبات مبداء درقبال این قانون ترتیب گردیده پیوست این مقرره قابل تطبیق میباشد.  

 

مقرره تنظیم اجراات وفعالیت های وزارت معارف
فصل اول
احکام عمومی

ماده اول :
این مقرره مطابق به حکم ماده (27 ) قانون اصول عمده تشکیل ووظایف وزارت های دولت اسلامی افغانستان به منظوراجراات وفعالیت های وزارت معارف وضع گردیده است.
ماده دوم :
وزارت معارف بحیث یک اداره مرکزی دولت اسلامی وظایف و مکلفیت های خویش را درامررهبری تعلیم وتربیه سالم اطفال ، نوجوانان وجوانان درکشورانجام می دهد
ماده سوم :
وزارت معارف مسؤل انکشاف وپیشرفت حال وآینده نظام تعلیم وتربیه بوده ارتقای کیفیت آموزش وپرورش اطفال، نوجوانان وجوانان درمکاتب تعلیمات عمومی، مدارس علوم اسلامی، تربیه استادان درموسسات تربیه استادان وتربیت بدنی، تامین کادرهای تعلیمی ( پیداگوژی ) وسوادآموزی وموسسات تعلیمی وتربیتی خارج مکتب رابه عهده دارد.
ماده چهارم :
وزارت معارف درانجام وظایف وفعالیت های خود احکام قوانین، فرامین دولت اسلامی افغانستان و مصوبات شورای وزیران واحکام این مقرره را ملاک عمل قرارمیدهد.
فصل دوم
وظایف وصلاحیت ها

ماده پنجم :
وزارت معارف دارای وظایف وصلاحیت های ذیل میباشد.
1- رهبری، نظارت وارزیابی فعالیت های مدارس علوم اسلامی مکاتب تعلیمات عمومی، ابتدائی، متوسطه، ثانوی، تربیه کادرهای تعلیمی وتربیتی درموسسات تربیه استادان وتربیت بدنی وانکشاف علوم تعلیمی وتربیتی ( پیداگوژی )
2- فراهم آوری شرایط لازم واقدامات عملی به منظورامحای بیسوادی.
3- تامین شرایط مساعدبرای آموزش وپرورش عمومی ابتدائی، اجباری ومجانی برای کلیه اطفال دارای سن شمول به مدرسه.
4- تجهیز طلاب به مبادی واساسات علوم اسلامی وعلوم معاصر.
5- رشدسطح آگاهی، انکشاف جسمی، ذهنی، اخلاقی وپرورش قریحه وذوق بدیع طلاب.
6- آماده ساختن طلاب به رعایت وحفظ دین مبین اسلام، سنن وعنعنات پسندیدۀ ملی.
7- آماده ساختن جوانان به زندگی وانتخاب آگاهانه پیشه ومسلک.
8- انکشاف وتکمیل بعدی نظام تعلیم وتربیه موسسات تعلیمی وتربیتی خارج ازمدرسه، افزایش تعداد مدارس تعلیمات عمومی، مدارس علوم اسلامی وسایراشکال تربیه اسلامی واجتماعی اطفال.
9- طرح پلان های مثمرجهت ارتقای سویه دانش استادان، مربیان، مدیران مدارس موسسات خارج از مدرسه وسایرکارکنان معارف.
10- تشخیص وتامین نیازمندی های مدارس به کادرهای ورزیده تعلیمی وتربیتی ( پیداگوژی ) متخصصان، استادان وکادرهای علمی.
11- تجهیزادارات وموسسا ت معارف به کادرهای ورزیده تعلیمی وتربیتی وسایرمتخصصان.
12- ایجادشرایط مناسب جهت استفاده اعظمی ازدانش، تجارب کارکنان وتکمیل نظام استخدام کادر ها درموسسات وادارات مربوط وزارت معارف.
13- تامین روش واصول برابری مطابق شریعت غرای محمدی (ص) دراموررهبری ساحه های مختلفه وزارت معارف.
14- تامین وتحکیم روابط متقابل بادول متحابه وموسسات بین المللی درعرصه تعلیم وتربیه مطابق مشی دولت اسلامی افغانستان.
15- تحکیم پایه های علمی ومادی ادارات وموسسات معارف.
16- استفاده موثرازبودجه عادی وانکشافی وتوزیع عادلانه آن.
17- ساختمان عمارات مدارس، موسسات وابرازنظر درمورد نقشه وساختمان آنها ازنگاه تعلیم وتربیه.
18- توسعه تعمیرات مدارس، ترمیم حفظ ومراقبت ازآن.
19- حفظ ملکیت های دولتی درادارات وموسسات مربوط.
20- تجهیزمدارس دولتی وموسسات خارج ازمدرسه با  سامان ولوازم درسی، ممد درسی، موادسمعی و بصری. دستگاه تجزیه وتحلیل ( لابراتوارها ) کتابخانه ها.
21- اتخاذ تدابیرجهت اکمال تعلیم وتربیه سالم وهمه جانبه اطفال، نوجوانان وجوانان درمدارس تعلیمات عمومی، مدارس علوم اسلامی، موسسات تربیه استادان، تربیت بدنی وموسسات خارج ازمدرسه.
22- تهیه، تدوین وطبع کتب درسی برای طلاب ورهنمائی استادان ومربیان وموسسات تعلیمی مربوط.
23- تشخیص نیازمندی های مبرم واساسی نظام تعلیم وتربیه به متخصصین تعلیمی وتربیتی به همکاری وزارت پلان.
24- طرح وتطبیق برنامه تعلیم وتربیه ( قبل ازخدمت وداخل خدمت ) استادان جهت ارتقای سطح دانش مسلکی استادان، مربیان ودیگر کارکنان تعلیم وتربیه.
25- رعایت تطبیق وتامین قواعد حفظ الصحه درمدارس وسایر موسسات تعلیمی وتربیتی وجلب همکاری موسسات مربوط صحت عامه .
26- همکاری ورهنمائی درموضوعات ومسایل وسرپرستی قیمومیت تعلیم وتربیه وحفظ حقوق اطفال بی سرپرست ویتیم با سایر موسسات ذیعلاقه.
27- تهیه، نشروطبع موضوعات علمی اصول تدریس تعلیمی وتربیتی.
28- تشویق وتقدیراستادان وکارکنان لایق ،ورزیده وفعال معارف.
29- تماس وهمکاری با سایر وزارت خانه ها به منظور حل وفصل موضوعات مشترک.
30- ایجاد مدارس تعلیمات عمومی (ابتدائی ،متوسطه وثانوی.)
31- تعیین محتوای تعلیمات عمومی اسلامی وموافق ساختن آنها با پلان هاوبرنامه های تعلیمی وکتب درسی متحد الشکل دولت که ارتباط وتسلسل را درعملیه آموزش تامین میکند.
32- ترتیب وتنظیم اموراصول تدریس (میتودیک )وتحقیقات علمی درنظام تعلیم وتربیه با استفاده از دستاورد های اصول تدریس (میتودیک) وتعلیمی وتربیتی درمدارس وسایر موسسات تعلیمی وتربیتی.
33- برنامه ریزی انکشافی وعادی تعلیم وتربیه، تربیت وتنظیم وانجام امورمربوطه طبق پلان های انکشاف اقتصادی واجتماعی دولت اسلامی افغانستان .
34- طرح وتنظیم بودجه انکشافی وعادی سالانه وزارت معارف.
35- طرح پلانهای تعلیمی وبرنامه های مدارس تعلیمات عمومی، مدارس علوم اسلامی ،تربیت بدنی ،موسسات تربیه استادان وموسسات خارج ازمدرسه.
36- طرح دستورالعمل های اصول تدریس جهت تعلیم وتربیه همه جانبه طلاب درمدارس وفعایت درموسسات تعلیمی وسواد آموزی.
37- نظارت ومراقبت مدارس تعلیمات عمومی ،مدارس علوم اسلامی وسایر موسسات تعلیمی مربوط.
38- تعیین جهات اساسی انکشاف تعلیم وتربیه ،طرح پلانهای قصیرالمدت وطویل المدت دراکمال جهات مشخص آن .
39- صدور واجازه نامه تاسیس مدارس دوره های آموزشی (کورس های ) اختصاصی تعلیمی برای اتباع دول خارجی وکارکنان موسسات بین المللی مقیم کشورمطابق به مشی دولت اسلامی افغانستان .
40- صدوراجازه نامه تاسیس دوره های تعلیمی (کورس ها) برای اشخاص اعم ازحقیقی وحکمی براساس لایحه خاص .
41- پیشنهاد مبنی برتغییرتشکیل وزارت معارف به شورای وزیران دولت اسلامی افغانستان .

فصل سوم
تشکیل وتنظیم فعالیت

ماده ششم :
درراس وزارت معارف دولت اسلامی افغانستان وزیرقرارداشته که طبق احکام قانون تعیین میشود، وزیردرحدود صلاحیت های قانونی خود به ادارات وموسسات مربوط وزارت معارف اوامروهدایات صادرمینماید،
ادارات وموسسات مربوط مکلف به اجرای اوامرمیباشد.
ماده هفتم :
وزیرمعارف دارای معینان میباشد که مطابق به احکام قانون تعیین میشوند. وصلاحیت ها ومکلفیت های معینان ازطرف وزیر مشخص میگردد.
ماده هشتم :
وزیرمعارف شخصآ مسؤل اجراات، فعالیت ها ومکلفیت ها ووظایف مربوط وزارت بوده معینان، روسا، آمرین شعبات، آمرین مدارس وآمرین سایرادارات مربوط وزارت معارف درمرکز وولایات درپیشبرد وظایف وامورمحوله درحدود صلاحیت های قانونی مکلف ومسؤل میباشند.
ماده نهم :
وزارت معارف دارای شورای اداری بوده که شخص وزیربه حیث رئیس، معینان، روسآ، آمرین وکارکنان مسلکی ورزیده کادر های رهبری ادارات وموسسات مربوط به حیث اعضامیباشد.
شورای اداری به پیشنهاد وزیرمعارف ازطرف شورای وزیران منظورمیگردد.
ماده دهم :
شورای اداری وزارت معارف دارای وظایف وصلاحیت های ذیل میباشند:
1- بررسی وتحلیل مسائل مربوط به فعالیت های اساسی وزارت.
2- ارزیابی موضوعات مربوط به انتخاب ترتیب وتوظیف کادرها.
3- اتخاذ تدابیربه منظوربلند بردن موثریت اقتصادی ساحات مربوط.
4- بررسی موضوعات مربوط به استفاده درست ازمنابع مادی مالی وکار.
5- بررسی موضوعات مربوط به تطبیق پیشرفت های علم وتخنیک درفعالیت های عملی موسسات تعلیمی.
6- بررسی گزارش های جلسات روسای معارف مرکز وولایات وسایرموسسات وادارات مربوط.
7- بررسی وضع نظارت مراقبت وتفتیش داخلی درساحه مربوط.
8- بررسی موضوعات مربوط به تطبیق واجرای طرح ها ( پلانها ).
9- تصویب لوائح مربوط به ادارات ومؤسسات وزارت معارف.
10- بررسی سائرمسائل که توسط وزیر محول میشود.
ماده یازدهم :
کلیه ادارات ومؤسسات مربوط مکلف به اجرای تصامیم شورای اداری میباشند.
ماده دوازدهم :
وزیرمعارف جلسات تربیتی (سیمینار) های فعالیت کارکنان ادارات ومؤسسات مربوط را درچوکات احکام قوانین دایرنموده، طرق عملی ساختن فیصله های دولت اسلامی افغانستان وسایرمسایل عمده ومشکلات مهم مربوط را مورد ارزیابی وبررسی همه جانبه قرارمیدهد.
ماده سیزدهم :
به منظورارزیابی ونتیجه گیری برنامه های تعلیمی کتب درسی، رهنمائی اسنادومواداصول تدریس وبه منظورترتیب وتهیه پیشنهاد ها ودستورالعمل های لازم درباره تربیه کادرهای تعلیمی (پیداگوژی) واستفاده ازدست آوردهای علوم وتجارب پیشگامان تعلیمی (پیداگوژی) دروزارت معارف، شورای تعلیمی اصول تدریس تشکیل میشود، ترکیب شورای اصول تدریس ولایحه وظایف آن توسط شورای اداری وزارت معارف دولت اسلامی افغانستان منظورمیگردد.
ماده چهاردهم :
صلاحیت ها، وظایف ومکلفیت های ریاست ها ومدیریت های مربوط درچوکات عمومی صلاحیت ووظایف وزارت تعیین میشود.

فصل چهارم
احکام نهائی

ماده پانزدهم :
وزارت معارف دولت اسلامی افغانستان میتواند جلسات ومجالس تربیتی (سیمینارهای) مامورین ومسؤلین واحد های وزارت، ریاست های معارف ولایات مدارس وموسسات تربیه استادان ودیگرموسسات تعلیمی وتربیتی رادایرنماید، درصورت ضرورت ازعلمای جید اسلامی ونمایندگان موسسات دولتی، دانشمندان اهل خبره واولیای اطفال غرض اشتراک درین جلسات دعوت بعمل آورد.
ماده شانزدهم :
وزارت معارف درزمینه جلب وجذب کمکهای خارجی واعزام افراد به خارج ازکشور خاصتآ به ممالک متحابه عندالموقع به استیذان شورای وزیران اقدام نموده میتواند.
ماده هفدهم :
وزارت معارف دولت اسلامی افغانستان پیشنهادها، عرایض وشکایات مردم را بدون وقفه دقیقآ بررسی نموده درمورد رسیدگی لازم مینماید، ودررفع نواقص موسسات وادارات مربوط وزارت معارف که ازطرف مردم اطلاع داده شده طبق احکام قانون اقدامات مقتضی مینماید.
ماده هژدهم :
وزارت معارف دارای مهرمخصوص میباشد که نشان دولت اسلامی افغانستان واسم وزارت معارف درآن حک گردیده است.
ماده نزدهم :
این مقرره ازتاریخ توشیح نافذ ودرجریدۀ رسمی نشرگردد، باانفاذ آن مقرره تنظیم فعالیت واجراات وزارت تعلیم وتربیه منتشرۀ جریدۀ رسمی شماره (507) مورخ 15/2/1361 ملغی میباشد.